Mevlânâ

Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî, 1207'de bugün Afganistan sınırları içinde kalan Belh şehrinde doğdu. Babası, "Âlimlerin sultanı" diye anılan Bahâeddin Veled'di. Moğol tehlikesi yüzünden aile uzun bir göç yolculuğuna çıktı ve Anadolu Selçuklu Sultanı Alâeddin Keykubad'ın daveti üzerine Konya'ya yerleşti. Mevlânâ, babasının ölümünden sonra onun yerine geçerek medresede ders vermeye başladı.

1244'te gezgin derviş Şems-i Tebrîzî ile karşılaşması hayatını değiştirdi. Saygın bir âlim olan Mevlânâ, bu dostluktan sonra şiir ve semâ ile Tanrı'yı arayan bir aşk insanına dönüştü. Şems'in ortadan kayboluşunun ardından yazdığı gazeller Dîvân-ı Kebîr'de toplandı. Hayatının son yıllarında öğrencisi Hüsâmeddin Çelebi'ye yazdırdığı Mesnevî, altı ciltte yaklaşık yirmi beş bin beyitten oluşur ve hikâyeler aracılığıyla insanın kendini ve Tanrı'yı bulma yolculuğunu anlatır.

Eserlerinin büyük bölümünü Farsça yazdı. 17 Aralık 1273'te Konya'da öldü; Mevlevîler ölüm gününü sevgiliye kavuşma gecesi anlamında "Şeb-i Arûs" olarak anar. Oğlu Sultan Veled'in kurduğu Mevlevîlik, onun düşüncesini yüzyıllar boyunca yaşattı.