Bir safâ bahşedelim
Bir safâ bahşedelim gel şu dil-i nâşâdaGidelim serv-i revânım yürü Sa'd-âbâd'a
Divan şairi
Nedîm
1681? – 1730 · İstanbul
Lâle Devri'nin neşeli ve zarif sesi. İstanbul'u, Sadâbâd'ı ve hayatın güzelliklerini divan şiirine yerli bir renkle taşıdı.
Hayatı
Asıl adı Ahmed olan Nedîm, 17. yüzyılın sonlarında İstanbul'da doğdu. Medrese eğitimi aldı ve müderrislik yaptı. Sadrazam Nevşehirli Damat İbrahim Paşa'nın himayesine girerek Lâle Devri'nin önde gelen şairlerinden biri oldu.
Şiirlerinde İstanbul'un mesire yerlerini, Sadâbâd eğlencelerini ve gündelik hayatın neşesini anlattı. Divan şiirinin soyut güzellik anlayışını daha somut, yerli ve canlı bir dünyaya açtı; bu yönüyle edebiyat tarihinde "mahallîleşme" akımının en güçlü temsilcisi sayılır. Özellikle şarkı türündeki başarısıyla tanınır.
Şiirin yanı sıra Müneccimbaşı Ahmed Dede'nin tarih kitabının Türkçeye çevrilmesi için kurulan heyette görev aldı. 1730'daki Patrona Halil isyanı sırasında hayatını kaybetti.
Bir safâ bahşedelim gel şu dil-i nâşâda
Gidelim serv-i revânım yürü Sa'd-âbâd'a
Şiirleri
Gidelim serv-i revânım yürü Sa'd-âbâd'a
Esdikçe bâd-ı subh perîşânsın ey gönül
Esdikçe bâd-ı subh perîşânsın ey gönülBenzer esîr-i turra-i cânânsın ey gönül
Haddeden geçmiş nezâket
Haddeden geçmiş nezâket yâl ü bâl olmuş sanaMey süzülmüş şîşeden ruhsar-ı âl olmuş sana
Mest-i nâzım kim büyütdü böyle bî-pervâ seni
Mest-i nâzım kim büyütdü böyle bî-pervâ seniKim yetiştirdi bu gûne servden bâlâ seni
Serâpâ hüsn ü ânsın
Serâpâ hüsn ü ânsın dilsitansın nâz-perversinCivân-ı mihribânsın şuhsun nâzende dilbersin
Sevdiğim cânım yolunda
Sevdiğim cânım yolunda hâke yek-sân olduğumÎddir çık nâz ile seyrâna kurbân olduğum
Sînede evvel ne muhrik ârzûlar var idi
Sînede evvel ne muhrik ârzûlar var idiLebde ser-keş âhlar âteşli hûlar var idi
Kaynakça
- TDV İslâm Ansiklopedisi, "Nedîm" maddesi
- Kültür ve Turizm Bakanlığı, Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü
- Görsel: Temsilî portre, kamu malı, Wikimedia Commons