İçeriğe geç
5 Kasım 2026, Perşembe Günün dizesi: “Bir yudum eski şarap, yeni bir ülkeden iyidir;”
AR

Gazeteci, yazar ve bestekâr

Ahmed Râsim

1865 – 1932

İstanbul hayatını fıkra, sohbet ve hatıralarıyla anlatan gazeteci-yazar; aynı zamanda altmışı aşkın şarkının güftekârı ve bestekârı.

Hayatı

Ahmed Râsim 1865'te doğdu. Babası Bahâeddin Efendi posta-telgraf memuruydu; ailesini bırakıp gidince annesi Nevber Hanım onu güç şartlar altında büyüttü. İstanbul'da çeşitli mahalle mekteplerinde okudu, 1876'da girdiği Dârüşşafaka'yı 1883'te birincilikle bitirdi. Burada Fransızca öğrendi; Şinâsi, Nâmık Kemal, Ziyâ Paşa ve Ahmed Midhat'ı okudu.

Kısa bir süre Posta ve Telgraf Nezâreti'nde çalıştıktan sonra yazarlığa yöneldi. 1885'te Ahmed Midhat Efendi'nin teşvikiyle Tercümân-ı Hakîkat'e çeviriler yaparak başladı; ardından Servet-i Fünûn, İkdam, Sabah gibi pek çok gazete ve dergide yazdı. Hüseyin Rahmi ile birlikte mizah dergisi Boşboğaz ile Güllâbi'yi çıkardı. Birinci Dünya Savaşı'nda Sabah adına Romanya cephesine savaş muhabiri olarak gitti. 1927'de İstanbul milletvekili seçildi.

Dârüşşafaka yıllarında Zekâi Dede'den musiki dersi aldı. Nota bilmediği hâlde, sözleri de kendisine ait altmış beş kadar şarkı besteledi; bunlar musikişinas dostlarının yardımıyla notaya alındı.

En çok deneme, musahabe, fıkra ve hatıralarıyla tanınır; bu yazılarda eski İstanbul'un gündelik hayatını ve âdetlerini canlandırır. Şehir Mektupları, Eşkâl-i Zaman, Gülüp Ağladıklarım, Muharrir Bu Ya, çocukluk hatıraları Gecelerim ve Falaka başlıca eserleridir. Kendini Batı yenilikleriyle yerli gelenek arasında orta yolu tutan "mutavassıt" bir yazar olarak tanımlardı. 21 Eylül 1932'de Heybeliada'daki evinde öldü ve adadaki Abbas Paşa Mezarlığı'na gömüldü.

Ahmed Râsim hakkında yazılar

Kaynakça

  • Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü (Kültür ve Turizm Bakanlığı), "Ahmed Râsim" maddesi
  • TDV İslâm Ansiklopedisi, "Ahmed Râsim" maddesi, islamansiklopedisi.org.tr/ahmed-rasim
Paylaş