İçeriğe geç
7 Kasım 2026, Cumartesi Günün dizesi: “Senden ve benden önce de geceler, gündüzler vardı;”
KT

Romancı

Kemal Tahir

1910 – 1973 · İstanbul

Anadolu insanını, Kuva-yı Milliye'yi ve Osmanlı toplum yapısını romanlaştıran, Devlet Ana'nın yazarı.

Hayatı

Kemal Tahir, asıl adıyla İsmail Kemalettin, 13 Mart 1910'da İstanbul'da doğdu; daha sonra Demir soyadını aldı. Babası Yüzbaşı Tahir Bey'in görev yerleri nedeniyle ilkokula farklı şehirlerde başladı, 1923'te Galatasaray Lisesi'ne girdi; annesinin ölümü üzerine okulu bırakmak zorunda kaldı. Avukat kâtipliği ve memurluk yaptıktan sonra gazeteciliğe geçti; çeşitli gazete ve dergilerde muhabir, redaktör ve çevirmen olarak çalıştı.

1938'de yargılanarak ağır hapis cezasına çarptırıldı ve 1950 affına kadar çeşitli cezaevlerinde kaldı. Tahliyesinden sonra gazetecilik ve senaristlik yaptı, 1957'de Düşün Yayınevi'ni kurdu. 21 Nisan 1973'te geçirdiği kalp krizi sonucu öldü.

Şiirle başlayan Kemal Tahir, asıl romancılığını 1950'lerde ortaya koydu. Eşkıyalık temalı köy romanları, hapishane romanları, Kurtuluş Savaşı ve Cumhuriyet'in ilk yıllarını anlatan eserleriyle tanındı; yerlilik, aydın ile halk arasındaki kopukluk ve Batılılaşma eserlerinin başlıca konularıdır. Osmanlı'nın kuruluş dönemini tımar sistemi üzerinden yorumladığı Devlet Ana, Türk Dil Kurumu Roman Ödülü'nü kazandı. Başlıca eserleri: Göl İnsanları (hikâye), Rahmet Yolları Kesti (1957), Yorgun Savaşçı (1965), Esir Şehrin İnsanları, Yediçınar Yaylası (1970), Devlet Ana, Kurt Kanunu (1972) ve Köyün Kamburu.

Kemal Tahir hakkında yazılar

Kaynakça

  • Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü (Kültür ve Turizm Bakanlığı / Ahmet Yesevi Üniversitesi), "Kemal Tahir (Demir)" maddesi, Doç. Dr. Mehmet Samsakçı — https://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/kemal-tahir-demir
Paylaş