İçeriğe geç
14 Ekim 2026, Çarşamba Günün dizesi: “Yârdan cevr ü cefâ lûtf u kerem gibi gelür”

Vardım ki yurdundan ayak göçürmüş

Bayburtlu Zihnî

Vardım ki yurdundan ayak göçürmüş
Yavru uçmuş ıssız kalmış otağı
Câmlar şikest olmuş meyler dökülmüş
Sâkiler meclisten çekmiş ayağı

Sümbülü şebboyu gülü hâr almış
Süleyman tahtını şimdi mâr almış
Zevk-i şevk ehlini âh u zâr almış
Gama tebdil olmuş ülfetin çağı

Hangi dağda bulsam ben o marâlı
Hangi ele sorsam çeşm-i gazâlı
Leylâ’sın yitirmiş Mecnûn misâli
Gezmiş dağdan dağa yoktur durağı

Zihnî dert elinden her zaman ağlar
Vardım ki bağ ağlar bağban ağlar
Sümbüller perişan güller kan ağlar
Şeydâ bülbül terk edeli o bağı

Şiirin açıklaması

Bayburtlu Zihnî'nin en tanınmış koşması. Şair, bir zamanlar şenlikli olan bir yurdu ziyarete gider; ama orada kimseyi bulamaz. Sevgili göçüp gitmiş, otağ ıssız kalmış, meclisin kadehleri kırılmış, sakiler çekilmiştir. Şiir, divan şiirinin imgelerini (sâki, kadeh, gül, bülbül, Süleyman'ın tahtı, Leylâ ile Mecnûn) halk şiirinin koşma biçimiyle birleştirir. Zihnî'nin hem divan hem halk şiiri geleneğinden beslenen üslubunun güzel bir örneğidir.

1. dörtlük: Vardım ki sevgili yurdundan göçüp gitmiş; yavru uçmuş, otağı ıssız kalmış. Kadehler kırılmış, şaraplar dökülmüş; sakiler meclisten ayağını çekmiş.

2. dörtlük: Sümbülünü, şebboyunu, gülünü diken sarmış; Süleyman'ın tahtını şimdi yılan almış. Zevk ve neşe ehlini ah ve inilti sarmış; dostluk çağı gama dönmüş.

3. dörtlük: O ceylanı hangi dağda bulayım, o ceylan gözlüyü hangi ele sorayım? Leylâ'sını yitirmiş Mecnûn gibi dağdan dağa gezmiş, durağı yokmuş.

4. dörtlük: Zihnî dert elinden her zaman ağlar. Vardım ki bağ ağlar, bahçıvan ağlar; sümbüller perişan, güller kan ağlıyor; çünkü âşık bülbül o bağı terk etmiş.

Sözlük

ayak göçürmek
taşınıp gitmek
otağ
büyük çadır, konak
câm
kadeh
şikest
kırık
mey
şarap
sâki
içki sunan
şebboy
bir çiçek
hâr
diken
mâr
yılan
zevk-i şevk
neşe ve coşku
âh u zâr
ah ve inilti
tebdil olmak
değişmek
ülfet
dostluk, kaynaşma
marâl
dişi geyik; (mecazen) güzel
çeşm-i gazâl
ceylan gözlü
bağban
bahçıvan
şeydâ
çılgınca âşık

Aynı duyguda başka şairlerden

Ayrılık şiirleri

Düşüncenizi yazın

E-posta adresiniz yayımlanmaz.