Dalga
Orhan Veli Kanık · Orhan Veli Kanık, "Dalga"; metin: Vikikaynak
Mesut sanmak için kendimi
Ne kâğıt isterim, ne kalem;
Parmaklarımda cıgaram,
Dalar giderim mavisinden içeri
Karşımda duran resmin.
Giderim, deniz çeker;
Deniz çeker, dünya tutar.
İçkiye benzer bir şey mi var,
Bir şey mi var ki havada
Deli eder insanı, sarhoş eder?
Bilirim, yalan, hepsi yalan;
Taka olduğum, tekne olduğum yalan;
Suların kaburgalarımdaki serinliği,
İskotada uğuldayan rüzgâr,
Haftalarca dinmeyen motor sesi,
Yalan.
Ama gene de,
Gene de güzel günler geçirebilirim;
Geçirebilirim bu mavilikte,
Suda yüzen karpuz kabuğundan farksız,
Ağacın gökyüzüne vuran aksinden,
Her sabah erikleri saran buğudan,
Buğudan, sisten, ışıktan, kokudan…
II
Ne kâğıt yeter ne kalem,
Mesut sanmam için kendimi.
Bunların hepsi… Hepsi fasa fiso.
Ne takayım, ne tekneyim.
Öyle bir yerde olmalıyım,
Öyle bir yerde olmalıyım ki,
Ne karpuz kabuğu gibi,
Ne ışık, ne sis, ne buğu gibi…
İnsan gibi.
Şiirin açıklaması
"Dalga", iki bölümden oluşan bir hayal ve uyanış şiiridir. Birinci bölümde şair, elinde sigarası, karşısındaki bir resmin mavisine dalar ve kendini denizde bir taka, bir tekne gibi hisseder: suların serinliği, halatlarda uğuldayan rüzgâr, günlerce dinmeyen motor sesi... Hemen ardından bunların "yalan" olduğunu söyler; ama yine de suda yüzen bir karpuz kabuğu kadar hafif, ışığın, sisin, buğunun ve kokunun içinde güzel günler geçirebileceğini düşünür.
İkinci bölüm bu hayale itiraz eder: Ne kâğıt ne kalem yeter, ne de "taka" ya da "tekne" olmak. Şair kendini mutlu sayabilmek için karpuz kabuğu, ışık ya da sis gibi değil, "insan gibi" var olabileceği bir yer ister. Şiir, doğaya ve hayale kaçışın çekiciliği ile insanca bir hayat isteği arasındaki gerilimi sade bir dille kurar.
Sözlük
- mesut
- mutlu
- taka
- küçük yelkenli ya da motorlu tekne
- iskota
- yelkeni ayarlamaya yarayan halat
- kaburga
- teknenin iskeletini oluşturan eğri kirişler (şiirde mecazen şairin bedeni)
- fasa fiso
- boş, önemsiz şey
- buğu
- ince nem tabakası, buhar
Düşüncenizi yazın