Rubai 111: Geri dönen kim?
Ömer Hayyam · Çeviri: leylailemecnun.net
Bu uzun yolun bütün yolcuları arasında
Geri dönen kim var ki bize sırrı söylesin?
Öyleyse hırs ile ihtiyacın bu iki yol ağzında
Sakın bir şeyi yarım bırakma; çünkü geri dönmeyeceksin.
Şiir hakkında
Ölüm uzun bir yolculuk, dünya ise "hırs" ile "ihtiyaç" arasında kalmış bir yol ağzıdır. Bu yoldan kimse geri dönüp haber getirmediğine göre, yapılacak bir şey varsa şimdi yapılmalıdır. 62. rubaideki "o dünyadan gelen olmadı" düşüncesiyle yakından ilişkilidir.
Furûgî ve Ganî baskısında 111. rubai. Türkçesi ve okunuşu: leylailemecnun.net (Farsçadan). Öteki rubailer için: Ömer Hayyam Rubaileri.
Özgün metin
از جملهٔ رفتگان این راه دراز
باز آمده کیست تا بما گوید راز
پس بر سر این دو راههٔ آز و نیاز
تا هیچ نمانی که نمیآئی باز
Okunuşu
Ez cumle-i reftegân-ı în râh-ı dırâz
Bâz-âmede kîst tâ be-mâ gûyed râz
Pes ber ser-i în dü-râhe-i âz u niyâz
Tâ hîç nemânî ki nemî-âyî bâz
Sözlük
- reftegân
- gidenler
- dırâz
- uzun
- râz
- sır
- dü-râhe
- iki yol ağzı
- âz
- hırs, açgözlülük
- niyâz
- ihtiyaç, yakarış
