Rubai 7: Cemşid’in sarayı, Behram’ın mezarı
Ömer Hayyam · Çeviri: leylailemecnun.net
O saray ki Cemşid orada kadeh tutmuştu,
Ceylan orada yavruladı, tilki orada yuva kurdu.
Bütün ömrünce yaban eşeği avlayan Behram’ı
Gördün mü, mezar nasıl avladı?
Şiir hakkında
Rubainin bütün gücü bir cinastan gelir: Farsçada "gûr" hem yaban eşeği hem de mezar demektir. Efsanevi İran şahı Cemşid ile yaban eşeği avına düşkünlüğü yüzünden "Behrâm-ı Gûr" diye anılan Sasani hükümdarı V. Behram, dünyanın en görkemli saltanatlarını simgeler. Bir zamanlar şölenlerin yapıldığı saraya artık ceylanlar ve tilkiler yerleşmiştir; ömrünü av peşinde geçiren hükümdarı da sonunda mezar "avlamıştır".
Furûgî ve Ganî baskısında 7. rubai. Türkçesi ve okunuşu: leylailemecnun.net (Farsçadan). Öteki rubailer için: Ömer Hayyam Rubaileri.
Özgün metin
آن قصر که جمشید در او جام گرفت
آهو بچه کرد و روبه آرام گرفت
بهرام که گور میگرفتی همه عمر
دیدی که چگونه گور بهرام گرفت
Okunuşu
Ân kasr ki Cemşîd der û câm girift
Âhû beçe kerd u rûbeh ârâm girift
Behrâm ki gûr mî-giriftî heme ömr
Dîdî ki çigûne gûr Behrâm girift
Sözlük
- kasr
- saray, köşk
- Cemşîd
- İran efsanelerinde, kadehinde bütün dünyayı gördüğüne inanılan şah (Câm-ı Cem)
- câm
- kadeh
- âhû
- ceylan
- rûbeh
- tilki
- gûr
- yaban eşeği; mezar
- Behrâm
- Sasani hükümdarı V. Behram (Behrâm-ı Gûr)
