İçeriğe geç
17 Ekim 2026, Cumartesi Günün dizesi: “Annemi ölmüş gördüm rüyamda.”

Rubai 93: Yetmiş iki yıl düşündüm

Ömer Hayyam · Çeviri: leylailemecnun.net

Gönlüm bilgiden hiç yoksun kalmadı;
Bilinmedik pek az sır kaldı.
Yetmiş iki yıl düşündüm gece gündüz,
Anladım ki hiçbir şey anlaşılmadı.

Şiir hakkında

Bir bilginin alçakgönüllülüğü: Matematik, astronomi ve felsefede çağının en büyüklerinden sayılan Hayyam, uzun bir ömrün sonunda asıl bilginin bilinmezliği kabul etmek olduğunu söyler. "Ma'lûm" (bilinen) kelimesinin son dizede iki kez ve zıt yönlerde kullanılması rubaiye keskin bir son verir. "Yetmiş iki yıl", İslam geleneğindeki "yetmiş iki millet" deyimine bir gönderme olarak da yorumlanır.

Furûgî ve Ganî baskısında 93. rubai. Türkçesi ve okunuşu: leylailemecnun.net (Farsçadan). Öteki rubailer için: Ömer Hayyam Rubaileri.

Özgün metin

هرگز دل من ز علم محروم نشد
کم ماند ز اسرار که معلوم نشد

هفتاد و دو سال فکر کردم شب و روز
معلومم شد که هیچ معلوم نشد

Okunuşu

Hergiz dil-i men ze ilm mahrûm neşod
Kem mând ze esrâr ki ma'lûm neşod
Heftâd u dü sâl fikr kerdem şeb u rûz
Ma'lûmem şod ki hîç ma'lûm neşod

Sözlük

mahrûm
yoksun
esrâr
sırlar
ma'lûm
bilinen
heftâd u dü
yetmiş iki
şeb u rûz
gece gündüz

Ömer Hayyam · diğer şiirleri

Tüm şiirleri

Aynı duyguda başka şairlerden

Tefekkür şiirleri

Bu şiirden söz eden yazılar