Mehtabta Leylekler
Ahmet Haşim · Ahmet Haşim, "Mehtabta Leylekler"; metin: Vikikaynak
Kenâr-ı âba dizilmiş, sükûn ile bekler
Füsûn-ı mâha dalan pür-hayâl leylekler…
Havâda bir gölü tanzir eder semâ bu gece
Onun böcekleri gûyâ nücûmdur yekser…
Neden bu âb-ı semâvîde avlananlar yok
Bu haşr-ı nûr-ı hüveynâtı hangi kuşlar yer?
Eder bu hikmete gûyâ ki vakf-ı rûh u nazar
Füsûn-ı mâha dalan pür-hayâl leylekler.
Şiirin açıklaması
"Mehtabta Leylekler", Ahmet Haşim'in tek bir manzarayı resim gibi çizen kısa şiirlerinden biridir. Şiir, mehtaplı bir gecede su kenarına dizilmiş, ayın büyüsüne dalmış, hayallere gömülü leyleklerle açılır.
İkinci beyitte şair gökyüzünü havada asılı bir göle benzetir: Bu gece gök bir göldür ve yıldızlar o gölün böcekleridir. Üçüncü beyitte ise bu benzetmeden şaşırtıcı bir soru doğar: Madem gök bir göldür ve yıldızlar onun böcekleridir, neden bu gök suyunda avlanan yoktur, bu ışıktan böcekleri hangi kuşlar yer? Son beyitte leylekler bu gizemi düşünmeye ruhlarını ve bakışlarını adamış gibi sessizce beklemeye devam ederler.
Şiirin ilk ve son dizesinin neredeyse aynı olması, tablonun bir çerçeve içine alınmasını sağlar. Gerçekle hayalin, su ile göğün birbirine karıştığı bu manzara, Haşim'in sembolist şiir anlayışını ve akşam, ay, su imgelerine düşkünlüğünü iyi yansıtır. Şiir aruzla yazılmıştır.
Sözlük
- mehtab
- ay ışığı
- kenâr-ı âb
- su kenarı
- sükûn
- sessizlik, kıpırtısızlık
- füsûn-ı mâh
- ayın büyüsü
- pür-hayâl
- hayal dolu
- tanzir etmek
- benzetmek, benzerini yapmak
- semâ
- gök
- gûyâ
- sanki
- nücûm
- yıldızlar
- yekser
- baştan başa, hepsi
- âb-ı semâvî
- gök suyu
- haşr
- toplanma, kalabalık
- nûr
- ışık
- hüveynât
- küçük hayvanlar, böcekler
- hikmet
- gizli anlam, sır
- vakf-ı rûh u nazar
- ruhunu ve bakışını adamak
Düşüncenizi yazın