İçeriğe geç
16 Kasım 2026, Pazartesi Günün dizesi: “Bir gün bile dünyanın bağından özgür değilim;”

Ömr-i Muhayyel

Tevfik Fikret · Tevfik Fikret, "Ömr-i Muhayyel", Rübâb-ı Şikeste; metin: Vikikaynak

Bir ömr-i muhayyel… Hani gülbünler içinde
Bir kuşcağızın ömr-i bahârîsi kadar hoş;
Bir ömr-i muhayyel… Hani göllerde, yeşil, boş
Göllerde, o sâfiyet-i vecd-âver içinde
Bir dalgacığın ömrü kadar zaîl ü muğfel
Bir ömr-i muhayyel!

Yalnız ikimiz, bir de o: Ma’bûde-i şi’rim;
Yalnız ikimiz, bir de onun zıll-ı cenâhı;
Hâkîlere bahş eyleyerek hâk-i siyâhı
Dûşunda beyaz bir bulutun göklere âzim.
Her sahn-ı hakîkatten uzak, herkese mechûl;
Bir safvet-i masûmenin âgûş-ı terinde,
Bir leyle-i aşkın müteennî seherinde
Yalnız ikimiz sayd-ı hayâlât ile meşgul.

Savtındaki eş’ar-ı pür-âhenk ile mâlî,
Şi’rimdeki elhan-ı muhabbetle nagam-saz,
Ah istiyorum, göklere âmâde-i pervâz
Bir lâne-i âvârede bir ömr-i hayâlî…

Bir ömr-i hayâlî… Hani gülbünler içinde
Bir kuşcağızın ömr-i bahârîsi kadar hoş;
Bir ömr-i hayâlî… Hani göllerde, yeşil, boş
Göllerde, o sâfiyet-i vecd-âver içinde
Bir dalgacığın ömrü kadar zaîl ü hâlî
Bir ömr-i hayâlî!

Şiirin açıklaması

"Ömr-i Muhayyel" (hayal edilen ömür), Tevfik Fikret'in Rübâb-ı Şikeste kitabında yer alan şiirlerindendir. Servet-i Fünûn şairlerinin sık işlediği "hayat-hayal" çatışmasını, şairin özlediği sade ve mutlu bir aşk hayatı üzerinden anlatır.

1. bölüm: Şair bir kuşun bahar ömrü kadar hoş, yeşil ve boş göllerde bir dalgacığın ömrü kadar kısa ve fark edilmeden geçen bir hayat ister. Mutluluğun kısa ama saf olması onun için yeterlidir.

2. bölüm: Bu hayatta yalnızca iki kişi vardır: Şair ve sevgilisi, bir de "ma'bûde-i şi'r", yani şiirin ilham perisi. Toprağı insanlara bırakıp beyaz bir bulutun omzunda göklere giderler; gerçeklerin sahnesinden uzak, kimsenin bilmediği bir yerde, bir aşk gecesinin ağır ağır gelen sabahında hayal avlarlar.

3. bölüm: Sevgilinin sesi şiirle, şairin şiiri sevgi ezgileriyle dolar. Şair, göklere uçmaya hazır başıboş bir yuvada bir "ömr-i hayâlî" istediğini söyler.

Son bölüm: İlk bölüm küçük değişikliklerle tekrarlanır; "muhayyel" yerini "hayâlî"ye bırakır. Bu tekrar, hayalin bir nakarat gibi şairin zihninde dönüp durduğunu hissettirir.

Fikret'in aşk ve doğa şiirleri için Sen Olmasan ve Leyl-i Vedâ, dönemin genel özellikleri için Servet-i Fünûn Edebiyatı yazısına bakabilirsiniz.

Sözlük

ömr-i muhayyel
hayal edilen ömür
gülbün
gül fidanı
ömr-i bahârî
bahar ömrü
sâfiyet-i vecd-âver
coşku veren saflık
zâil
geçici
muğfel
fark edilmeyen, gözden kaçan
ma'bûde-i şi'r
şiirin tapılan güzeli, ilham perisi
zıll-ı cenâh
kanat gölgesi
hâkî
topraktan olan, insan
hâk-i siyâh
kara toprak
dûş
omuz
âzim
yönelen, giden
sahn-ı hakîkat
gerçeğin sahnesi
mechûl
bilinmeyen
safvet-i mâsûme
suçsuz saflık
âgûş
kucak
leyle-i aşk
aşk gecesi
müteennî
ağır ağır gelen
sayd-ı hayâlât
hayal avı
savt
ses
eş'âr
şiirler
elhân-ı muhabbet
sevgi ezgileri
âmâde-i pervâz
uçmaya hazır
lâne-i âvâre
başıboş yuva
hâlî
boş, tasasız

Tevfik Fikret · diğer şiirleri

Tüm şiirleri

Aynı duyguda başka şairlerden

Hayranlık şiirleri

Bu şiirden söz eden yazılar

Düşüncenizi yazın

E-posta adresiniz yayımlanmaz.