Leylâ vü Mecnûn — 10. Bölüm: Babanın Arayışı ve Annenin Öğüdü

901Göz yaşını bes ki tökdi her sû
Her merhaleden ahıtdı min cû

902Bir ebr-i belâ idi güvâhı
Bârân sirişk ü berk âhı

903Bârân ile berki cism ü cândan
Bir mertebede ki mundan andan

904Deryâlara yetse lem‘a-i tâb
Sahrâlara düşse katra-i âb

905Deryâlar olurdı cümle sahrâ
Sahrâlar olurdı cümle deryâ

906Feryâd ile doldurup bu deyri
Feryâda getürdi vahş ü tayrı

907Efgânı yetürdi âsmâna
Efgân ile âsmânı câna

Bu Mecnûnun atası vâkıf-ı hâl olduğıdur ve Anı beyâbân-ı mihnetde bulduğıdur

908Gencîne-küşâ-yı genc-i güftâr
Olmış bu edâ ile güher-bâr

909K’ol bir niçe bî-karâr ü mahzûn
Nâ-çâr kılup vedâ‘-ı Mecnûn

910Nevmîd dönüp şikeste vü hâr
Kıldılar atasını haberdar

911Ol pîr çü vâkıf oldı hâle
Mecnûn kimi etdi âh ü nâle

912Sahrâlara dutdı seyl tek yüz
Vâdîlere açdı çeşme tek göz

913Çoh aradı gezdi her mekânı
Bulınmadı oğlınun nişânı

914Tâ âkıbet ol şikeste-hâli
Bir gûşede gördi lâubâlî

915Düşmiş yere hâk-sâr ü gam-nâk
Ahvâli harâb ü sînesi çâk

916Dönmiş gül-i sürhi zağferâna
Şimşâd-ı latîfi hîzrâna

917Âyînesini gubâr dutmış
Jeng-i gam-ı rûzgâr dutmış

918Etmiş elifin sitem yüki dâl
Kılmış kalemin felek gamı nâl

919Hem-sohbeti mûr ü hem-demi mâr
Tekye-gehi hâk ü bisteri hâr

920Hâr üzre ana delük delük ten
Açmış gam evine dürlü revzen

921Ol pîr çü gördi sûret-i hâl
Sûret kimi kaldı bir zaman lâl

922Bir lahza anı tehayyür aldı
Hayret gözi ile bahakaldı

923Sonra yaha yırtup etdi feryâd
K’ey bülbül-i bûstân-ı bî-dâd

924Hâl-i dilüni mana beyân et
Esrâr-ı nihânunı ıyân et

925Kim aldı elünden ihtiyârun
Kim eyledi tîre rûzgârun

926Bi’llâh nişe bî-karâr olupsen
Âşüfte-i rûzgâr olupsen

927Ne seyrdesen sana taleb ne
Bu nâle vü zâruna sebeb ne

928Deryâda ise sana dür-i kâm
Sen söyle men eyleyem ser-encâm

929Zulmâtda ise şem‘-i maksûd
Rûşen kıl ü menden iste mevcûd

930Mecnûn dedi ey mana veren pend
Dânâ-yı sühan-ver ü hıred-mend

931Kimsen nedürür bu güft ü gûlar
Bî-fâide bâtıl ârzûlar

932Get derdüme sen devâ değülsen
Bîgânesen âşinâ değülsen

933Men beyle kelâma dutmazem gûş
Leylî sözi söyle yohsa hâmûş

934Dedi menem atan ey belâ-keş
Men seng-i nedâmetem sen âteş

935Dedi nedür ata yohsa ane
Leylî gerek özgedür fesâne

936Çün gördi itâatinde ihmâl
Bildi ki fakîre özgedür hâl

937Verdi bu firîb ile tesellî
Kim dur gedelüm çağırdı Leylî

938Leylî bize geldi mihmândur
La‘li talebünde dür-feşândur

939Mecnûn ki eşitdi Leylî adın
Sandı ki felek verür murâdın

940Lebbeyk deyüp ayağa durdı
Ol ka‘be-i maksâda yüz urdı

941Pîr ile cevân-ı dil-şikeste
Geldi eve dil-figâr ü haste

942Başında hevâ-yı vasl-ı Leylî
Ne ata gamı ne ana meyli

943Geh ata nasîhat etdi âğâz
Geh anesi oldı pend-perdâz

Bu Mecnûna anası pend verdüğidür ve Bûstân-ı melâmetden hâr-ı nedâmet derdüğidür

944K’ey râhat-ı cân ü nûr-ı dîde
Ferzend-i yegâne-i güzîde

945Şânunda riyâset-i Arab var
Mîrâs-ı şecâat ü edeb var

946Etvâr-ı mülûk dut hemîşe
Âyîn-i şecâat eyle pîşe

947Ebrû-yı ham ise ger murâdun
Süst etme kemân-ı i‘tikâdun

948Müjgân-ı siyâhdan götür dil
Ol nâveng-i cân-sitâna mâil

949Olsan nigerân-ı kadd ü kâmet
Kıl nîze-i hûn-feşâna rağbet

950Ger zülf ile görmek istesen hâl
Gör hey’et-i nokta peyker-i dâl

951Gönlün göz ü kaşa olsa meftûn
Gör dîde-i ayn ü ebru-yı nûn

952Sen servsen olmagıl girân-bâr
Âzâd olagör ne kim giriftâr

953Sen la‘lsen olmagıl sebük seng
Döndürme güneş görüp revân reng

954Etme özüni habâb-mânend
Başunda olan hevâya hursend

955Kim yohdurur ol hevâya bünyâd
Başun olur ol hevâda ber-bâd

956Ser-germliğ etme şem‘-nisbet
Sûz-ı gam-ı aşk ile mürüvvet

957Gör şem‘i nişe düşer belâya
Başındakiden geder fenâya

958Zevk-ı dil ü dîde kılma âdet
Salma mey ü şâhide irâdet

959Mahbûb ü mey ile besleyen cân
Sanma olur ehl-i akl ü îmân

960Aklı mı olur müdâm mestün
Îmânı olur mı mey-perestün

961Şi‘re heves etme kim yamandur
Yahşi deseler ana yalandur

962Hâlâ kılagör kemâl hâsıl
Fevt etme kemâli gezme gâfil

963Ey bâg-ı ümîdümün nihâli
Kılma bizi neng pâymâli

964Mahbûb hem istesen kem olmaz
Biz kim senünüz sana gam olmaz

965Vardur bu haşemde min kabîle
Her tâife içre min cemîle

966Bir bir kılalum kamu sana arz
Yetsün yerine bize olan farz

967Bir serv-i sehî-kad ü semen-ber
Tezvîcüne edelüm mukarrer

968Ta‘yîn edelüm sana meh ü sâl
Sarf eyleyebildüğünce emvâl

969Sen dutma hemîn tarîk-ı vahşet
Kat‘-ı neseb eyleme emânet

970Bizden bu nasîhati kabûl et
Her lahza yeter bizi melûlet

971Uşşâk sefâhetin kılup yâd
Bu şi‘ri ne hoş demiş bir üstâd

Gazel-i üstâd

972Cân verme gam-ı aşka ki aşk âfet-i cândur
Aşk âfet-i cân olduğı meşhûr-ı cihândur

973Sûd isteme sevdâ-yı gam-ı aşkda hergiz
Kim hâsıl-ı sevdâ-yı gam-ı aşk ziyandur

974Her ebru-yı ham katlüne bir hancer-i hûn-rîz
Her zülf-i siyeh kasduna bir ef‘î yılandur

975Yahşi görinür sûreti meh-veşlerün ammâ
Yahşi nazar etdükde ser-encâmı yamandur

976Aşk içre azâb olduğın andan bilürem kim
Her kimse ki âşıkdur işi âh u figândur

977Yâd etme kara gözlülerün merdüm-i çeşmin
Merdüm deyüp aldanma ki içdükleri kandur

978Ger derse Fuzûlî ki güzellerde vefâ var
Aldanma ki şâir sözi elbette yalandur

Bu Mecnûnun nasîhat kabûl etmedüğidür ve Atasının derdi dermâna yetmedüğidür

979Mecnûn ki eşitdi ol hitâbı
Verdi bu tarîk ile cevâbı

980K’ey rûh-ı revânum ata ane
Kâm-ı dil ü cânum ata ane

981Tahkîk edübem işüm hatâdur
Her ne desenüz mana revâdur

982Âlûde-i reng-i dûd-ı âhem
Züll-i güneh ile rû-siyâhem

983Men hem olubem bu işden âgâh
Ammâ ne deyem ne söyleyem âh

984Yohdur bu işümde ihtiyârum
Zabtumda inân-ı iktidârum

985Akl oldı zaîf ü aşk gâlib
Hâtır nigerân nigâr câzib

986Dutdı ten ü cânumı gam-ı yâr
Gayri’l-mahbûbi leyse fi’d-dâr

987Mende dahi nişe menliğ olsun
Mende meni isteyen ne bulsun

988Takdîr çü beyledür ne tedbîr
Takdîri eder mi kimse tağyîr

989Olsaydı mana neşât rûzî
İster mi idüm bu derd ü sûzı

990Ger sıhhate kâdir olsa bîmâr
Derde özin eylemez giriftâr

991Elverse gedâya pâdişâlığ
Sanman ki kılur dahi gedâlığ

992Fıtratda ne hâlet olsa maksûm
Ref‘ olmaduğıdur emr-i ma‘lûm

993İslâhuma eylemen teemmül
Kim gül tiken olmaz ü tiken gül

994Keyfiyyet-i âb ü cevher-i hâk
Demek ola mı kabûl-i idrâk

995Su sifleliğinden ayrılur mı
Od yandurabilmeyebilür mi

996Ol gün ki rahimde kilk-i kudret
Îcâduma verdi zîb sûret

997Doldurdı hevâ ile dimâğum
Sevdâ ile bağladı ayağum

998Doldı bedenümdeki rek ü pûst
Başdan ayağa mahabbet-i dûst

999Mülk eyledi gönlümi belâya
Vakf eyledi cânumı cefâya

1000Yoh mende bu hükmden tehallüf
Ol mülk ile vakfa bir tasarruf