Leylâ vü Mecnûn · Fuzûlî
Leylâ vü Mecnûn — 14. Bölüm: Seher Yeli, Gül Bahçesi ve Bulut
Bu bölümde · Beyit 1301–1400
Leylâ sabah rüzgârıyla Mecnûn’a haber yollar, baharda gül bahçesini gezer ve buluta yakararak gözyaşlarını anlatır. Bölüm Leylâ’nın dilinden bir gazelle sürer.
1301Demdür uyana yuhudan ağyâr
Şerh-i gam ü derdüm ola düşvâr
1302Men ahter-i burc-i iştiyâkem
Men şem‘-i serâçe-i firâkem
1303Gündüz habsüm gece necâtum
Gündüz mevtüm gece hayâtum
Bu Leylînün sabâya peyâm-ı ahvâlidür ve Bu ümmîd ile def-i melâlidür
1304Olmış dünüme günüm mutâbık
Gün görmez imiş belâlu âşık
1305Eylerdi sabâya derdin izhâr
K’ey bâd-ı sabâ dur imdi zinhâr
1306El gâfil iken bu mâcerâdan
Sultâna senâ yetür gedâdan
1307Gör mûnis ü gam-güsârı kimdür
Bizden ki usandı yârı kimdür
1308Gönli kimün iledür tesellî
Yâdına gelür mi hîç Leylî
1309Arz eyle ki ey güzel şehenşâh
Hakdur sana bendeden bu ikrâh
1310Evvel ki men-i figârı gördün
Bir tâze vü ter bahârı gördün
1311Hâlâ ki esîr-i dâm-ı derdem
Mânend-i hazân zâif ü zerdem
1312Meyl eylemesen men-i nizâra
Döndiyse irâdetün ne çâre
1313Men berg-i hazânem olmışam hâr
Sen tâze bahâresen taleb-kâr
1314Her niçe ki hâr ü hâk-sârem
Hem şefkatüne ümîd-vârem
1315Terk etme avâtıf-ı amîmi
Yâd eyle meveddet-i kadîmi
1316Şeb-tâ-seher ol büt-i semen-ber
Bîdâr kalup misâl-i ahter
1317Eylerdi bu sûziş ile şîven
Ol dem ki olurdı rûz rûşen
1318Nağme kimi perde-dâr olurdı
Bir perde içinde zâr olurdı
1319Dâim geçürürdi ol ciger-sûz
Evkâtı bu resm ile şeb ü rûz
1320Peyveste çekerdi ol gül-endâm
Endîşe-i subh u mihnet-i şâm
Bu Leylînün eyyâm-ı bahârda seyr-i gül-zâr etdüğidür ve Gül-zârda murâdına yetdüğidür
1321Bir gün ki bahâr-ı âlem-ârây
Zevk ehline oldı râhat-efzây
1322Âyîne-i devrden gedüp jeng
Devr etdi zemîni âsmân-reng
1323Feyz-i şeb-i kimyâ-eserden
Te’sîr-i şemâme-i seherden
1324Açıldı ham-ı benefşeden tâb
Şeb-nem güle saçdı lû’lû-i nâb
1325Gül-zâra havâ abîr tökdi
Sahrâya gubâr-ı müşg çökdi
1326Yağdurdı sehâb jâle daşın
Ol daş ile yardı gonca başın
1327Zahmine urup şükûfe merhem
Panbuh yeniler ana demâdem
1328Sebze güle verdi mâli bâcın
Yer sebzeye mülkinün harâcın
1329Hoş reng ile yığdılar tecemmül
Fîrûze vü la‘li sebze vü gül
1330Derk eyledi gonca remz ü îmâ
Gül adına açdı yüz muammâ
1331Mazmûn-ı rubâî-i anâsır
Feyz olduğı oldı halka zâhir
1332Sûsen varakı uçup semâya
Her sebzeye kim salurdı sâye
1333Ol sebzeye uğrayup ahan cû
Pûlâde eğer verürdi bir su
1334Pûlâd deminde cân bulurdı
Şemşîr-sıfat zebân bulurdı
1335Ârâyiş-i sebzeden zemâne
Benzetdi zemîni âsmâna
1336Hurşîd-i çerâğ-ı çeşm-i âlem
Gökden yer düşdiğinde her dem
1337Tahkîk edüben çıhup gümândan
Bilmezdî zemîni âsmandan
1338Gül-zârlar oldı işret-âbâd
Her yerde olındı bezm bünyâd
1339Her gûşede her kim aldı bir kâm
Her buk‘ada her kim içdi bir câm
1340Leylînün anası gördi mutlak
Yoh Leylî-i nâ-tüvânda revnak
1341Meyl-i gül ü seyr-i sebze kılmaz
Min gonca açıldı ol açılmaz
1342Sarf etdi şükûfe tek diremler
Cem‘ eyledi nâzenîn sanemler
1343Sahrâya çıhardı ol nigârı
Kıldı güle arz nevbahârı
1344Tâ gussa vü gamdan ola âzâd
Bir dem güle oynaya ola şâd
1345Ol bir niçe bikr-i pâk-dâmân
Hem-râh olup oldılar hırâmân
1346Yüzden götürüp edeb nikâbın
Ref‘ eylediler hayâ hicâbın
1347Her kim ne bilürse lu‘b ü ya lehv
İzhâra getürdi etmeyüp sehv
1348Gâh eyleyüben sürûdlar sâz
Bülbüllere oldılar hem-âvâz
1349Geh gösterüp oynamakda hâlet
Şimşâda yetürdiler hacâlet
1350Lîkin heves eylemezdi Leylî
olmazdı bu lu’b ü lehve meyli
1351Arturmış idi bahâr derdin
Gül zevki ruh-i nigâr derdin
1352İsterdi ferâgat ile bir dem
Tenhâ duta bir bucakda mâtem
1353Ayrılmayup ol perî-likâlar
Artardı belâsına belâlar
1354Çün eyledi kesret anı dil-teng
Nîreng ile verdi anlara reng
1355K’ey servler eylemen ikâmet
Tâ evde çekilmeye nedâmet
1356Durman kılalum taraf taraf geşt
Seyr eyleyelüm havâlî-i deşt
1357Sancup bele nâzenîn etekler
Cem‘ eyleyeyüm güzel çiçekler
1358Çoh dermeğe her kim olsa kâdir
Oldur bu sanemler içre mâhir
1359Bir yanaya getdi her perî-veş
Dağıldı şerer dutuşdı âteş
1360Tenhâ kalup etdi nâle-i zâr
Kıldı gözin ebr-veş güher-bâr
Bu Leylînün ebr ile izhâr-ı niyâzıdır ve Aşk bâbında keşf-i râzıdur
1361Ebr ile tekellüm etdi âğâz
K’ey âhum ile hemîşe hem-râz
1362Ger başun ile göğe yetersen
Sanma men-i zârdan betersen
1363Arz eyleme ra‘d ü berk u bârân
Bahs etme menümle rûz-ı hicrân
1364Feryâd kılup dem-i seher-gâh
Eflâke çekende şu‘le-i âh
1365Seylâb-ı sirişk edende cârî
Gel gör men-i zâr ü bî-karârı
1366Ey ebr her eksilende suyun
Deryâlara tökme âb-ı rûyun
1367Al suyı bu çeşm-i hûn-feşândan
Deryâlara hem bağışla andan
1368Ey ebr demî mana vefâ kıl
Düşdi sana hâcetüm revâ kıl
1369Var ol yüzi gül nigâra menden
Zâr ağla vü söyle yâra menden
1370K’ey turfe nigâr-ı nâzenînüm
V’ey ârzu-yı dil-i hazînüm
1371Gel gör ki gamunda niçe zârem
Sensüz niçe zâr ü bî-karârem
1372Gel gör ki nedür gamunda hâlüm
Reng-i ruh-i zerd ü eşk-i âlüm
1373Cân bâr-ı beden götürmez oldı
Göz reng-i vücûd görmez oldı
1374Cânum cânı gözüm çerâğı
Rahm eyle ki geldi rahm çağı
1375Men bilmez idüm belâ imiş aşk
Bir derdlü mâcerâ imiş aşk
1376Derdün ki belâ yolında merdem
Aşk içre sana şerîk-i derdem
1377Saldun men-i hasteni bu hâle
Derde meni eyledün havâle
1378Her derd ki var Leylî aldı
Ma‘lûmdürür sana ne kaldı
1379Ey merd-i rehem deyüp uran lâf
İnsâf mıdur bu hanı insâf
1380Dut kim has ü hâr-ı reh-güzârem
Toprağ kimi yolunda hârem
1381Hurşîd-i cemâlün ey meh-i nev
Toprağa nola bırahsa pertev
1382Bârân-ı visâlün ey dür-i nâb
Kılsa has ü hârı nola sîr-âb
1383Olma mey-i gaflet ile medhûş
Hem-sohbetün eyleme ferâmûş
1384Ey yâr-ı muvâfık ü vefâ-dâr
Ey men kimi vü mana sezâ-vâr
1385Gel yanuma kesme âşinâlığ
Yahşi mi olur bu bî-vefâlığ
1386Derler seni âşık ey nîkû-rûy
Âşıklara beyle mi olur hûy
1387Her kim gerek öz işinde kâmil
Âşık ne revâ ki ola âkil
1388Âşık gerek olmayup karârı
Tavf ede müdâm kûy-ı yârı
1389Düşmez bu yana senün güzârun
Ver ola meğer bir özge yârun
1390Yârun men isem mana nazar kıl
Gâhî bu yanaya bir güzer kıl
1391Ger sende olan ferâgat-i dil
Bir dem mana olsa idi hâsıl
1392Gîsû-yı müselsel-i girih-gîr
Boynumda ger olmasaydı zencîr
1393V’er bağlamasaydı bend-i halhâl
Kayd ile ayağumı meh ü sâl
1394Ayb ile çekilmeseydi adum
Bi’llâh bu idi hemîn murâdum
1395Kim sâye-misâl senden ey nûr
Oldukça vücûdum olmayam dûr
1396Ammâ n’edeyüm esîr-i kaydem
Bir boynı ayağı bağlu saydem
1397Bildürmeğe mihnet ü melâlüm
Bu şi‘r yeter beyân-ı hâlüm
Bu gazel Leylî dilindendür
1398Aşk dâmına giriftâr olalı zâr olubem
Ne belâdur ki ana beyle giriftâr olubem
1399Dil demekden kesilüp hareketden veh kim
Künc-i gam-hâneye bir sûret-i dîvâr olubem
1400Kudretüm yoh ki kılam kimseye şerh-i gam-ı dil
Eyle kim ârıza-i hecr ile bîmâr olubem
İçindekiler
- Dîbâce: Giriş Rubaileri
- 1. Bölüm: Hamd ve Münâcât
- 2. Bölüm: Tevhid ve Na’t
- 3. Bölüm: Mi’rac ve Peygamber Kasidesi
- 4. Bölüm: Padişaha Övgü ve Kitabın Yazılış Sebebi
- 5. Bölüm: Bey’e Övgü ve Kays’ın Doğumu
- 6. Bölüm: Mektep Günleri: Kays ile Leylâ
- 7. Bölüm: Annenin Azarı, Leylâ’nın Eve Kapanması
- 8. Bölüm: Ayrılık Gazelleri
- 9. Bölüm: Mecnûn’un Deliliği
- 10. Bölüm: Babanın Arayışı ve Annenin Öğüdü
- 11. Bölüm: Kız İsteme ve Kâbe Yolculuğu
- 12. Bölüm: Çöl Dostları: Dağ, Ceylan ve Güvercin
- 13. Bölüm: Leylâ’nın Geceleri: Mum, Pervane ve Ay
- 14. Bölüm: Seher Yeli, Gül Bahçesi ve Bulut
- 15. Bölüm: İbn Selâm ve Nevfel
- 16. Bölüm: Nevfel’in Savaşları
- 17. Bölüm: Zincirli Mecnûn
- 18. Bölüm: İbn Selâm’ın Umudu
- 19. Bölüm: Zeyd’in Haberi ve Mecnûn’un Sitemi
- 20. Bölüm: Mektuplaşma: İki Murabba
- 21. Bölüm: Babanın Son Öğüdü
- 22. Bölüm: Vedâ ve Babanın Ölümü
- 23. Bölüm: Mecnûn’un Olgunluğu ve Duası
- 24. Bölüm: Münâcât ve Leylâ’nın Gazeli
- 25. Bölüm: İbn Selâm’ın Ölümü
- 26. Bölüm: Leylâ ve Devesi
- 27. Bölüm: Kavuşma ve İstiğnâ
- 28. Bölüm: Leylâ’nın Takdiri
- 29. Bölüm: Leylâ’nın Ölümü
- 30. Bölüm: Mecnûn’un Ölümü
- 31. Bölüm: Hâtime: Âşıkların Kabri