İçeriğe geç
13 Ekim 2026, Salı Günün dizesi: “Yâ Rab bela-yı aşk ile kıl âşîna beni”

Leylâ vü Mecnûn · Fuzûlî

Leylâ vü Mecnûn — 18. Bölüm: İbn Selâm’ın Umudu

19 / 32 5 dk okuma

Bu bölümde · Beyit 1701–1800

İbn Selâm Leylâ’ya kavuşmayı umar; ancak Leylâ kendini ona vermez ve İbn Selâm’ın umudu boşa çıkar. Leylâ’nın dilinden bir gazel.

1701Gel mülküne bâğuna güzer kıl
Mahsûl ü menâfi‘e nazar kıl

1702Munı deyüp ol garîb ü hayrân
Dutdı reh-i bâdiye kemâ-kân

Bu İbni Selâmun Leylî visâline râğıb olduğıdur ve Bu da‘vâda subh-ı ümmîdi kâzib olduğıdur

1703Sâkî bize râhat-ı revân ver
Cânsuzlara himmet eyle cân ver

1704Kıl mest bizi mey-i mugândan
Evvel hoş ü hurrem eyle andan

1705Sor kim nişedür sebât-ı âlem
Encâm-ı ferah nihâyet-i gam

1706Dünyâ işi i‘tibârsuzdur
Çerhün revişi karârsuzdur

1707Çoh kimsene genc içün çeker renc
Gayrine nasîb olur anun genc

1708Gör anı ki her nihâl-i ser-keş
Sudandur ü sarfın eyler âteş

1709Takdîredür asl-ı emr mensûb
Hoşdur bu ki tâlib ola Matlûb

1710Çün İbni Selâm bildi hâli
Meydân-ı murâdı gördi hâlî

Reklam

1711Cem‘ etdi ekâbirin diyârun
A‘yânını ehl-i rûzgârun

1712Gönderdi nikâh içün besî mâl
Şart etdügin etdi cümle irsâl

1713Min zerrîn-na‘l rahş-ı tâzî
Mısrî vü Irâkî vü Hicâzî

1714Min câriye vü gulâm-ı zîbâ
Pîrâyeleri harîr ü dîbâ

1715Min nâka nebât-ı kand yüklü
Nesrîn derilü benefşe tüglü

1716Min tabla abîr ü anber ü müşg
Yüz yük güher-i ter ü zer-i huşg

1717Esbâb-ı nikâh olup revâne
Kâbîni kesildi nakd-i câna

1718Leylî bu cefâdan oldı âgâh
Kim buldı bahârına hazân râh

1719Ümmidi gözine doldı toprağ
Maksûd nihâli tökdi yaprağ

1720Aks-i garaz oldı sûret-i hâl
İdbâra mübeddel oldı ikbâl

1721Gül ister iken sataşdı hâra
Nûr ister iken dutuşdı nâra

1722Efgân ile mâtem etdi sûrı
Mâtem-kede mahfil-i sürûrı

1723Meşşâta silerdi zülf ü hâlin
Arturmağa zîb ile cemâlin

1724Ol âh u sirişk ile demâdem
Hâli güm ederdi zülfi derhem

1725Eğmezdi hilâli vesmeye baş
Gözden giderürdi sürmesin yaş

1726Gîsûsı çekerdi şâneden ser
Bir bâr idi gerdeninde gevher

1727Gözgüye keder verürdi âhı
Zulmât-ı hat istemezdi mâhı

1728Pâ-bûsına bulmayup hınâ dest
Kılmışdı nekâreni üni pest

1729İklîle ruhı ururdı âteş
Buy-i hoş ana gelürdi nâhoş

1730Ta‘ne tikeninden etmeyüp bâk
Gül kimi kılurdı geydüğin çâk

1731Her lahza kılurdı âh ü feryâd
Derdi ki elünden ey felek dâd

1732Senden bu midi menüm murâdum
Devrânuna bağlu i‘tikâdum

1733Vaslını tevakku‘ etdüğüm yâr
Bi’llâh bu değül yanılma zinhâr

1734Ol nakş-ı sahîfe-i vefâdur
Bu tarz-ı cerîde-i fenâdur

1735Ol garka-i bahr-ı zevk-i cândur
Bu mahv-ı tena‘‘um-ı cihândur

1736Ol hayr yolına râh-berdür
Bu başladuğı tarîk şerdür

1737Cânânesi içün ol diler cân
Öz cânı içün diler bu cânân

1738Men anunem ol menüm ezelden
Sahla bu alâkanı halelden

1739Ey çerh bu akd olanda muhkem
Belkim yoh idün arada sen hem

1740Gel terk-i tegallüb ü sitem kıl
Tanrını arada gör kerem kıl

1741Verme kavîye zaîf mâlin
Düşmenlere dûstlar halâlin

1742Mecnûnumı sanma kimseden kem
Bir merd-i reh-i belâdur ol hem

1743Ey İbni Selâm-ı bî-ser-encâm
Bilsen sana mekr edüpdür eyyâm

1744Mecnûna koyupdur ad Leylî
Eyler seni ola kim tesellî

1745Sen kâm-ı dil iste men belâyem
Sen genc dile men ejdehâyem

1746Ammâ demezem işün hatâdur
Nisbet mana gâyet-i atâdur

1747Kurtar meni atadan anadan
Bir gam yeğ olur iki belâdan

1748Derd ile kılurdu nâle vü âh
Esbâb-ı tecümmülinden ikrâh

1749Devrândan edüp figân ü feryâd
Bu şi‘ri ohurdı ol perî-zâd

Bu gazel Leylî dilindendür

1750Hilâf-ı re’yüm ile ey felek medâr etdün
Meni gül ister iken mübtelâ-yı hâr etdün

1751Mürûr-ı ömrde bir dönmedün murâdum ile
Döne döne mana zulm etmeği şiâr etdün

1752İhânetümde nedür bilmezem murâdun kim
Azîz-i âlem iken hâr ü hâk-sâr etdün

1753Ümîd-vâr idüm evvel ki bir neşât görem
Binâ-yı mihnetümi şimdi üstüvâr etdün

1754Cefâ eliyle kılup çâk perde-i sabrum
Nihân olan gamumı halka âşikâr etdün

1755Vefâda vermeğe cân vermedün mana mühlet
Meni bu ahd vefâsında şerm-sâr etdün

1756Bir özgeni mana yâr eylemekdesen gûyâ
Menümle yâr olanı özge ile yâr etdün

Reklam

1757Meğer bilindi Fuzûlî sana felek hâli
Ki varını bu cihânun yoh i‘tîbar etdün

Tamâmî-i sühan

1758Ol nev‘ görenler ıztırâbın
Tezyîn ü cilâdan ictinâbın

1759Eylerler idi gümân ki ol zâr
Bir özge belâyadur giriftâr

1760Kılmışdı ol âftâbı muztar
Hecr-i peder ü firâk-ı mâder

1761Derlerdi hakundur ey semen-bûy
Dutmışdun atan anan ile hûy

1762Hâlâ ki bulardan ayrılursen
Gurbet sitem olduğın bilürsen

1763Efgânuna hiç men‘ yohdur
Sen kimi yanan firâka çohdur

1764Ammâ bu imiş çü halka âdet
Sen hem cezâ eyleme ziyâdet

1765Kız dâim ata evinde kalmaz
Peyveste anaya mihr salmaz

1766Lâzım mey-i gaflet eyleyüp nûş
Eylersen atan anan ferâmûş

1767Leylî bu söze kılurdı ikrâr
Demezdi bir özge mihnetüm var

1768Görmezdi özine anı lâyık
Kim ta‘ne ede ana halâyık

1769Kız her niçe olsa yâra tâlib
Elbette gerek hayâsı gâlib

1770El ta‘nesi ile hâh ü nâ-hâh
Teklîfe düşüp bezendi ol mâh

1771Bir ehl-i hayâ min ehl-i ibrâm
İsyân ile olmaz iş ser-encâm

1772Ol zîver ü zeyne zib ü zînet
Bir şekl ile verdi zîb-i sûret

1773Kim anı görende derdi gerdûn
İnsâf kemâl-i sabr-ı Mecnûn

1774Pîrâyesüz idi ol meh âfet
Pîrâyeden arturup letâfet

1775Bir hadde erişdi âftâbı
Kim oldı nikâbı hüsni tâbı

1776Çün dutdı arûs-ı halvet-i şâm
Temkîn ile halvetinde ârâm

1777Zulmât ziyâya oldı gâlib
Yandurdı meşâilin kevâkib

1778Encüm güheri olup şeb-efrûz
Kıldı şeb-i târı gayret-i rûz

1779Gül-çehre sanemler oldılar cem‘
Her bir sanemün elinde bir şem‘

1780Resm-i tarab etdiler müretteb
Beş yüz büt-i gül-ruh ü şeker-leb

1781Yüz gonca dehenlü mâh-pâre
Gül suyı seperdi reh-güzâra

1782Yüz gül-ruh elinde micmer-i ûd
Eylerdi havânı anber-âlûd

1783Yüz mâh-likâ olup gınâ- saz
Koşmışdı sadâ-yı sâza âvâz

1784Yüz nergis-i mest gezdürüp câm
Ahbâba verürdi câm-ı gül-fâm

1785Yüz gül başı üzre yüz tabak zer
Olmışdı nisâr içün mukarrer

1786Bir taht-ı revân içinde Leylî
Ne şevket ü ne şükûha meyli

1787Her lahza figân ü âh ederdi
Ser-geşte vü muztarib gederdi

1788Endîşe-i zevk u ayşden pâk
Seyl içre sağın gederdi hâşâk

1789Çün yetdi harem-serâya ol mâh
Dağıldı olan refîk ü hem-râh

1790Gül halveti oldı sahn-ı gül-zâr
Dûr oldı bisâtdan has ü hâr

1791Baht İbni Selâmı etdi âgâh
Kim oldı sana müsellem ol mâh

1792Ol tâlib-i gevher-i yegâne
Gevher hevesiyle girdi kâna

1793Ne gördi nikâb içinde bir nûr
Gözden ruh-i dil-fürûzı mestûr

1794Germ oldı mahabbetün merâkı
Deprendi visâle iştiyâkı

1795El urdı ki aça ol nikâbı
Ref‘ eyleye ortadan hicâbı

1796Leylî dedi ey harîf-i kâbil
Sensen ser ü server-i kabâil

1797Evsâfun eşitmişem ziyâde
Kâmilsen edebde vü hayâda

1798Mâ‘lûm edübem ki Kâf-tâ-Kâf
İnsâfuna el verüpdür insâf

1799Men kim değülem ganî fakîrem
Mihmân demeyem sana esîrem

1800Zulm eylemek etme bir esîre
İzhâr-ı terahhum et fakîre

İçindekiler
  1. Dîbâce: Giriş Rubaileri
  2. 1. Bölüm: Hamd ve Münâcât
  3. 2. Bölüm: Tevhid ve Na’t
  4. 3. Bölüm: Mi’rac ve Peygamber Kasidesi
  5. 4. Bölüm: Padişaha Övgü ve Kitabın Yazılış Sebebi
  6. 5. Bölüm: Bey’e Övgü ve Kays’ın Doğumu
  7. 6. Bölüm: Mektep Günleri: Kays ile Leylâ
  8. 7. Bölüm: Annenin Azarı, Leylâ’nın Eve Kapanması
  9. 8. Bölüm: Ayrılık Gazelleri
  10. 9. Bölüm: Mecnûn’un Deliliği
  11. 10. Bölüm: Babanın Arayışı ve Annenin Öğüdü
  12. 11. Bölüm: Kız İsteme ve Kâbe Yolculuğu
  13. 12. Bölüm: Çöl Dostları: Dağ, Ceylan ve Güvercin
  14. 13. Bölüm: Leylâ’nın Geceleri: Mum, Pervane ve Ay
  15. 14. Bölüm: Seher Yeli, Gül Bahçesi ve Bulut
  16. 15. Bölüm: İbn Selâm ve Nevfel
  17. 16. Bölüm: Nevfel’in Savaşları
  18. 17. Bölüm: Zincirli Mecnûn
  19. 18. Bölüm: İbn Selâm’ın Umudu
  20. 19. Bölüm: Zeyd’in Haberi ve Mecnûn’un Sitemi
  21. 20. Bölüm: Mektuplaşma: İki Murabba
  22. 21. Bölüm: Babanın Son Öğüdü
  23. 22. Bölüm: Vedâ ve Babanın Ölümü
  24. 23. Bölüm: Mecnûn’un Olgunluğu ve Duası
  25. 24. Bölüm: Münâcât ve Leylâ’nın Gazeli
  26. 25. Bölüm: İbn Selâm’ın Ölümü
  27. 26. Bölüm: Leylâ ve Devesi
  28. 27. Bölüm: Kavuşma ve İstiğnâ
  29. 28. Bölüm: Leylâ’nın Takdiri
  30. 29. Bölüm: Leylâ’nın Ölümü
  31. 30. Bölüm: Mecnûn’un Ölümü
  32. 31. Bölüm: Hâtime: Âşıkların Kabri
Paylaş