Leylâ vü Mecnûn · Fuzûlî
Leylâ vü Mecnûn — 28. Bölüm: Leylâ’nın Takdiri
Bu bölümde · Beyit 2701–2800
Leylâ, Mecnûn’un bu hâlini anlayarak över ve aşkının yüceliğine inanır. Ardından Mecnûn’un erdemlerinin mi’racı, yani ulaştığı mertebe anlatılır.
2701Cânum gedeli besî zamandur
Cismümdeki şimdi özge cândur
2702Sensen hâlâ tenümde cânum
Gözde nûrum ciğerde kanum
2703Menden berî eyledün meni sen
Arza kime eyleyem seni men
2704Mende olan aşikâr sensen
Men hod yohem ol ki var sensen
2705Dâim sana mendedür tecellî
Men gayrden olmuşam tesellî
2706Ger men men isem nesen sen ey yâr
V’er sen sen isen neyem men-i zâr
2707Çün men olubem senünle memlû
Vahdet revişinde hoş değül bu
2708Kim daşrada isteyem nişânun
Bir özge mekân bilem mekânun
2709Evvel bu işi edende bünyâd
Men tıfl idüm ü zemâne üstâd
2710Etmişdi sana beni mukayyed
Gûyâ ohudurdı ders-i ebced
2711Hâlâ kılubem kemâl hâsıl
Ebced sebakın ohur mı kâmil
2712Çün yetdi kemâle ser-hat-ı aşk
Ser-hat görüp ancak eylerem meşk
2713Rüsvâlığa çün men etmişem ad
Sen hem bu sülûki etme bünyâd
2714Dut perde-i ismet içre ârâm
Rûsvây menem sen ol nîkû-nâm
2715Mecnûn mana derler ehl-i âlem
Ancak manadur cünûn müsellem
2716Sen olma fesâne-i halâyık
Mecnûn işi Leylîye ne lâyık
2717Mecnûn menem ey vefâlu dildâr
Dîvâneliğe menem sezâ-vâr
2718Sen eyleme hâlüni diğer-gûn
Leylî ne revâ ki ola Mecnûn
2719Gam-hâr isen ey büt-i perî-rû
Gam-hârlığun hemîn yeter bu
2720Kim perde-nişîn olup hemîşe
Dâim kılasen hicâb pîşe
2721Gün kimi çıhup müdâm seyre
Göstermeyesen cemâl gayre
2722Kim sende ne olsa resm ü âdet
Etvârumadur menüm şehâdet
2723Men aşk güzer-gehinde hâkem
El cümle bilür meni ki pâkem
2724Rahm et mana ey büt-i vefâ-dâr
Ta‘n ehlinün ağzın açma zinhâr
2725Çün men reh ü resm-i aşk dutdum
Nâmûs tarîkini unutdum
2726Sen akl eteğini koyma elden
Nâmûsını sahla her halelden
2727Takrîb ile ol esîr-i mehcûr
Bu nâdire şi‘ri etdi mezkûr
Bu gazel Mecnûn dilindendür
2728Hayâl ile tesellîdür gönül meyl-i visâl etmez
Gönülden daşra bir yâr olduğın âşık hayâl etmez
2729Hakîki aşk çün müstevcib-i noksân değül mutlak
Özin ehl-i hakîkat vâlih-i hüsn ü cemâl etmez
2730Kemâl-i aşka tâlib muhterizdür hüsn-i sûretden
Ki kayd-i hüsn-i sûret âşıkı sâhib-kemâl etmez
2731Delîl-i cehldür aşk ehline sûret-perest olmak
Ki âkil iftirâkı mümkin ile ittisâl etmez
2732Gönülde dûst temkin bulsa olmaz gözde cevlânı
Mahabbet sâbit olsa öz yerinden intikal etmez
2733Sevâd-ı mâsivâdan levh-i dil hâlî gerek dâim
Muvahhid safha-i idrâke nakş-ı hatt u hâl etmez
2734İrâdet zâyi‘ etmez ehl-i ma‘nî sûrete hergiz
Hakîkat cevherin cehl-i mecâza pây-mâl etmez
2735Mukayyed olmaz ehl-i sûretün rengine hâl ehli
Fuzûlî kim mukayyeddür meğer idrâk-i hâl etmez
Bu Leylîden Mecnûn etvârına tahsîndür ve Hüsn-i i‘tikâdına kemâl-i yakîndür
2736Leylî dedi ey vücûd-ı kâmil
Kurb-i Haka ismet ile kâbil
2737Mi‘râc-ı kemâlüni sınardum
Keyfiyyet-i hâlüni sınardum
2738Oldum nişe olduğundan âgâh
Hoş mertebedür bu bâreka’llâh
2739Ahsent ki zât-ı pâk imişsen
Pâkîze-vücûd hâk imişsen
2740İnsâf hemîn ola kanâat
Teskîn-i hevâya istitâat
2741Aşkunda riyâ gümân ederdüm
Etvârunı imtihân ederdüm
2742El minnetü li’llâh oldı ma‘lûm
Vasl olduğı meşrebünde mezmûm
2743Gam-nâk idüm eyledün meni şâd
Bir kayd teallukından âzâd
2744Bir gâfil-i hod-perest idüm men
Cehl ile müdâm mest idüm men
2745Ârâyiş-i zülf ü hâl ederdüm
Peyveste munı hâyâl ederdüm
2746Kim sen taleb-i visâl edersen
Nezzâre-i zülf ü hâl edersen
2747Hâlâ mana rûşen oldı hâlün
Mi‘râc-ı hakîkat-i kemâlün
2748Men besledüğüm bu zülf ü hâli
Çeşm-i siyeh ü izâr-ı âli
2749Öz cânum içün değül şeb ü rûz
Nezr-i nazarundur ey dil-efrûz
2750Tâ eylesen demî nezâre
Teskîn veresen dil-i figâra
2751Hem sen olasen murâda vâsıl
Hem ola mana sevâb hâsıl
2752Yohdur çü nezâre meyli sende
N’eyler bu cemâl-i hûb mende
2753Ten dürcinde dür-i revânum
Genc-i bedenümde nakd-i cânum
2754Derdüm ola sarf-ı reh-güzârun
Gördükde kılam revân nisârun
2755Tevfîk-ı visâlün edem idrâk
Endîşe-i hecrden olam pâk
2756Hâlâ ki müyesser olmaz ol kâm
Olmak ne revâ arada bed-nâm
2757Nesh-i hat-ı i‘tibâr kıldum
Râh-ı adem ihtiyâr kıldum
2758Tâ niçe vere gubâr-ı sûret
Âyîne-i zâtuma küdûret
2759Vakt oldı ki rûşen ola mir’ât
Müstağnî ola sıfâtdan zât
2760Hûn-âb-ı gam ile doldı gönlüm
Gonca sıfatı dutuldı gönlüm
2761Vakt oldı bu gonca ola handân
Te’sîr ede feyz-i vasl-ı cânân
2762Farz oldı ki tayy kılam bisâtum
Kat‘edem özümden ihtilâtum
2763Setr-i ten edem adem hicâbın
Ruhsâra çekem fenâ nikâbın
2764Tâ hüsn-i ruhum ki istemez yâr
Olmaya nasîb-i çeşm-i ağyâr
2765Zîrâ ki nişân-ı hüsn-i kâbil
Oldur k’ana âşık ola mâil
2766Hüsnümde çü yoh kabûl-i âşık
Noksân ile olmağum ne lâyık
2767Bu hâle münâsip ol perî-zâd
Fi’l-hâl bu şi‘ri etdi bünyâd
Bu gazel Leylî dilindendür
2768Ne dilber kim demâdem âşıka arz-ı cemâl etmez
Kalur nâkıs bulup feyz-i nazar kesb-i kemâl etmez
2769Değül cezb etmeyen uşşâkı ma‘şûk olmağa kâbil
Ne hâsıl hüsn-i sûretden ki cezb-i ehl-i hâl etmez
2770Gerek ruhsâre-i ma‘şûk mahfî gayr-ı ârifden
Ki ârif olmayan idrâk-i sun‘-i Zülcelâl etmez
2771Hevâ-yı nefsdür kim hûblar vaslına tâlibdür
Ve ger ne aşk-ı kâmil fark-ı hicrân ü visâl etmez
2772Olan nakd-i hayâtın âşıkun ma‘şûk sarf eyler
Bu zulmi âh eğer ma‘şûkına âşık helâl etmez
2773Mecâz ehline hublar cilve-i nâz eylesünler kim
Özin ehl-i hakîkat mübtelâ-yı zülf ü hâl etmez
2774Fuzûlî âlem-i sûretde ser-gerdân gezer gâfil
Zehi gâfil bu sevdânun ser-encâmın hayâl etmez
Tamâmî-i sühan
2775Hatm eylemedin sözini ol mâh
Bir nâka-nişîn görindi nâgâh
2776Nâka eseriyle bir sebük-hîz
Gördi ki gelür nesîm tek tîz
2777Bildi büt-i gül-ruh u semen-bûy
Kim özi içündür ol tek ü pûy
2778Bildi ki rakîb-i bed-gümândur
Endûh-i dil ü belâ-yı cândur
2779Ol mâh-veş olduğında gâlib
Olmış ana sür‘at ile tâlib
2780Gül-zâra henüz yetmedin hâr
Gül kıldı vedâ‘-ı sahn-ı gül-zâr
2781Ol hâlete vâkıf olmadan gayr
Depretdi cemâze-i sebük-seyr
2782Cûyende görüp ol âftâbı
Terk etdi şitâb ü ıztırâbı
2783Tevfîk-i murâda oldı hoş-dil
Düşdi öne kıldı azm-i menzil
2784Şehbâzı yetürdi âşiyâna
Tapşurdı nihâli bâğ-bâna
2785Mecnûn yine kaldı zâr ü mehcûr
Hem-sohbeti mâr ü hem-demi mûr
2786Ne durmağa tâkat ü karârı
Ne gezmeğe elde ihtiyârı
Bu Mecnûnun mi‘râc-ı fezâilidür ve Beyân-ı mertebe-i hüsn-i hasâilidür
2787Şâhenşeh-i mülk-i mihnet ü derd
Ya‘nî Mecnûn-ı derd-perverd
2788Bir pâk idi kim bu arsa-i hâk
Anun kimi görmemişdi bir pâk
2789Ma‘mûre-i kurb-i Hak makâmı
Ervâha farîza ihtirâmı
2790Çün nefret-i şerr-i nesl-i Âdem
Kıldı ana vahşeti müsellem
2791Her vahş donunda bir firişte
Yâr oldı ol âdemî-sirişte
2792Zâhirde refîki vahş ile tayr
Bâtında melâik ile hem-seyr
2793Kılmışdı kemâl-i i‘tidâli
Kisvet eleminden anı hâlî
2794Çekmezdi cihânda ol cihân-gerd
Endîşe-i germ ü gussa-i serd
2795Bilmişdi cihânun i‘tibârın
Yoh yerine saymış idi varın
2796Dutmışdı tarîk-i ehl-i tevhîd
Bulmışdı kemâl-i terk ü tecrîd
2797Olmışdı vücûd-ı pâki bir nûr
Âlâyiş-i ekl ü şürbden dûr
2798Tahsîl kılup safâ-yı sîret
Görmişdi mecâzdan hakîkat
2799A‘yâna yoh idi i‘tibârı
Nakkâş idi nakşdan murâdı
2800Mevzûn idi tab‘-ı nükte-dânı
Her nüktede vâkıf-ı meânî
İçindekiler
- Dîbâce: Giriş Rubaileri
- 1. Bölüm: Hamd ve Münâcât
- 2. Bölüm: Tevhid ve Na’t
- 3. Bölüm: Mi’rac ve Peygamber Kasidesi
- 4. Bölüm: Padişaha Övgü ve Kitabın Yazılış Sebebi
- 5. Bölüm: Bey’e Övgü ve Kays’ın Doğumu
- 6. Bölüm: Mektep Günleri: Kays ile Leylâ
- 7. Bölüm: Annenin Azarı, Leylâ’nın Eve Kapanması
- 8. Bölüm: Ayrılık Gazelleri
- 9. Bölüm: Mecnûn’un Deliliği
- 10. Bölüm: Babanın Arayışı ve Annenin Öğüdü
- 11. Bölüm: Kız İsteme ve Kâbe Yolculuğu
- 12. Bölüm: Çöl Dostları: Dağ, Ceylan ve Güvercin
- 13. Bölüm: Leylâ’nın Geceleri: Mum, Pervane ve Ay
- 14. Bölüm: Seher Yeli, Gül Bahçesi ve Bulut
- 15. Bölüm: İbn Selâm ve Nevfel
- 16. Bölüm: Nevfel’in Savaşları
- 17. Bölüm: Zincirli Mecnûn
- 18. Bölüm: İbn Selâm’ın Umudu
- 19. Bölüm: Zeyd’in Haberi ve Mecnûn’un Sitemi
- 20. Bölüm: Mektuplaşma: İki Murabba
- 21. Bölüm: Babanın Son Öğüdü
- 22. Bölüm: Vedâ ve Babanın Ölümü
- 23. Bölüm: Mecnûn’un Olgunluğu ve Duası
- 24. Bölüm: Münâcât ve Leylâ’nın Gazeli
- 25. Bölüm: İbn Selâm’ın Ölümü
- 26. Bölüm: Leylâ ve Devesi
- 27. Bölüm: Kavuşma ve İstiğnâ
- 28. Bölüm: Leylâ’nın Takdiri
- 29. Bölüm: Leylâ’nın Ölümü
- 30. Bölüm: Mecnûn’un Ölümü
- 31. Bölüm: Hâtime: Âşıkların Kabri