İçeriğe geç
13 Ekim 2026, Salı Günün dizesi: “Yâ Rab bela-yı aşk ile kıl âşîna beni”

Leylâ vü Mecnûn · Fuzûlî

Leylâ vü Mecnûn — 15. Bölüm: İbn Selâm ve Nevfel

16 / 32 6 dk okuma

Bu bölümde · Beyit 1401–1500

Leylâ gizli gizli ağlarken Mecnûn çöllerde dolaşır. İbn Selâm adında varlıklı bir genç Leylâ’yı ister ve Leylâ istemediği bu evliliğe bağlanır. Bu sırada Arap emirlerinden Nevfel çölde Mecnûn’la tanışır, derdini dinler ve ona umut verir.

1401Hazerüm ta‘neden ol gâyete yetmişdür kim
Yâra ağyâr olup ağyârum ile yâr olubem

1402Demezem dahi sana âşıkem ey gül zîrâ
Sana âşıklığum izhâr edeli hâr olubem

1403Akl u sabr u dil ü dîn getdi bi-hamdi’llâh kim
Sefer-i sâhil-i sevdâya sebük-bâr olubem

1404Yoh Fuzûlî haberüm mutlak özümden bes kim
Vâlih-i nakş-ı hayâl-i ruh-i dildâr olubem

Bu Leylînün künc-i gamda giryânlığıdur ve Mecnûnun vâdî-i aşkda ser-gerdânlığıdur

1405Zâr ağlar iken bu resme ol mâh
Bir turfe sadâ eşitdi nâgâh

1406Bir kimse ohurdı şi‘r-i Mecnûn
Bu nükte ibâretinde mazmûn

1407K’ey neş’e-i aşkdan uran dem
Mecnûnı sağınma Leylîden kem

1408Mecnûn ile Leylîni berâber
Ger kimse der ise kılma bâver

1409Leylîde eğerçi derd çohdur
Mecnûn-ı hazînce derdi yohdur

1410Leylî eli iğnedendür efgâr
Mecnûna kılıçlar eylemez kâr

Reklam

1411Leylîni eder harîr dil-gîr
Mecnûna verür neşât zencîr

1412Leylî ister ki eksile gam
Mecnûn gamın arturur demâdem

1413Mecnûndur ola gama girftâr
Leylî kime olmış ola gam-hâr

1414Mecnûna yeter şikence-i teb
Leylî kimedür tabîb yâ Rab

1415Mecnûndur esîr-i dâm-ı Leylî
Leylî kime salmış ola meyli

1416Leylî dutup ol terâneye gûş
Öz nağmesin eyledi ferâmûş

1417Tahkîk ile bildi bu hisâbı
Kim yoh şererinde şu‘le tâbı

1418Elbette belâ vü derdi gerdûn
Mecnûna verüpdür andan efzûn

Bu Leylînün İbni Selâma giriftâr olduğıdur ve Yârdan mahrûm ü mukayyed-i ağyâr olduğıdur

1419Mi‘mâr-ı serâçe-i ibâret
Beyle bu evi kılur imâret

1420Kim seyrden olmayup tesellî
Öz menziline dönende Leylî

1421Vermişdi özine dürlü zîver
Her zîvere bir netîce muzmer

1422Tâ mahv ola gözden ahıdan hûn
Hem gönleği hem donıydı gül-gûn

1423Tâ kim ola dûd-i âha mânend
Bağlanmış idi benefşe ser-bend

1424Tâ kim ola savt-ı nâle pâ-mâl
Kollanmış idi sadâlu halhâl

1425Tâ olmaya eşki yüzde ma‘lûm
Ruhsârına lû’lû’ idi manzûm

1426Ra‘nâ başa serpüben leçekler
Nazük bele sancuben etekler

1427Pervânesüz eylemezdi şem‘in
Eylerdi dür-i sirişk cem‘in

1428Ra‘nâ ra‘nâ yürürdi mâh
Bir şekl ile kim tebâreka’llâh

1429Ol asrda var idi Arabda
Bir mu‘teber aslda nesebde

1430Manzûr-ı eâzım u eâli
Makbûl-ekâbir ü ehâli

1431İdrâki bülend ü hüsni dil-keş
Etvârı huceste sîreti hâş

1432Vermiş Hak anun olan murâdın
Baht İbni Selâm kılmış adın

1433Ol turfe hümâ-yı evc-i ikbâl
Asûde-zamîr ü fâriğu’l-bâl

1434Av kasdına eylemişdi pervâz
Altında ukâb elinde şehbâz

1435Bir râh-güzerde ol nigâra
Uğraşdı vü kıldı bir nezâre

1436Cân ü ciğerinde kalmadı tâb
Mahv oldı nite ki odda sîm-âb

1437Terk etdi azîmet-i şikârı
Geldi eve getdi ihtiyârı

1438Tarh etdi binâ-yı resm-i peyvend
Tedbir ile buldı bir hıred-mend

1439Kim lutf ile söz kılanda takrîr
Takrîri verürdi daşa tağyîr

1440İn‘âm edüben ana besî mâl
Leylî talebine kıldı irsâl

1441Şart eyledi ol bülend-ahter
Kim olsa bu kâm-ı dil müyesser

1442Sarf eyleye genc ü mâl-i âlem
Cânâne yolında belki cân hem

1443Çün geldi bu râz-ı dil beyâna
Oldı ana râzı ata ane

1444Ol müşterîye verildi zühre
Şâyeste görildi mâra mühre

1445Çün İbni Selâma yetdi peygâm
Tenbîh-i neşât ü müjde-i kâm

1446Deryâ-yı neşâtı geldi mevce
Baş çekdi nihâl-i bahtı evce

1447Mahzen mahzen cevâhir açdı
Hırmen hırmen nisâr saçdı

1448Açdı der-i genc-i gevher ü zer
Fakr ehlini eyledi tevân-ger

1449Ol servün ayağı bağlu oldı
Âzâde iken adağlu oldı

Bu Nevfelün Mecnûn ile mukaddime-i ihtilâtıdur ve Ol cevher-i pâkden tezyîn-i bisâtıdur

1450Sâkî yine kasd-ı cân eder gam
Ver câm-ı lebâleb ü demâdem

1451Bî-kes kalubem men-i sebük-rây
Sen eylemesen mana maded vây

1452Men şîftenün penâhı olgıl
Bî-kesler ümîd-gâhı olgıl

1453Cehd eyle vü kılma bir işe ahd
V’er ahd etsen vefâya kıl cehd

1454Şemşîr-i mübâriz-i fesâne
Bu rezmde beyle batdı kana

1455Kim var idi bir huceste-fercâm
Ol asrda âdil ü nîkû-nâm

1456Tîğiyle mesaff müşkili hall
Ma‘rûf-ı zemâne adı Nevfel

Reklam

1457Hem aşk yolunda çoh yöğürmiş
Hem çoh sitem-i zemâne görmiş

1458Bezminde misâl-i dürr-i meknûn
Bir gün ohunurdı şi‘r-i Mecnûn

1459Gâyetde beğendi tarz-ı pâkin
Mazmûn-ı kelâm ü sûz-nâkin

1460Sordı sıfatın dediler ey şâh
Âşüfte kılupdur anı bir mâh

1461Rüsvâlığı edüp özine pîşe
Dâm ü ded ile gezer hemîşe

1462Nevfel kılup ârzû-yı Mecnûn
Ashâb ile kıldı azm-i hâmûn

1463Bir gûşede gördi hâr ü mehcûr
Hâli nesak-ı salâhdan dûr

1464Etrâfını tayr ü vahş almış
Vahşet anı bir hisâra salmış

1465Çün dâire-i sübâ‘-ı hâil
Kat‘etdi sipeh görüp selâsil

1466Mecnûna yetişdi ol vefâ-dâr
Âsâr-ı telattuf etdi izhâr

1467K’ey haste nedür bu çekdüğün renc
Vîrânede zâyî etdüğün genc

1468Vahşî ne bilür senün makâmun
Hem-cinsleründen iste kâmun

1469Hâl ehlisen iste ehl-i hâli
Sahrâlara düşme lâübâlî

1470Devlet dilesen hümâdan iste
Genc isetesen ejdehâdan iste

1471Gam çekme ki men olınca gam-hâr
Yârun sana an-karîb olur yâr

1472Ger olsa zer ile iş ser-encâm
Yük yük tökelüm zer alalum kâm

1473V’er olsa garaz mesaffa muhtâc
Biz kan tökelüm sen eyle târâc

1474Ancak olagör menümle hem-dem
Men kim senünem senündür ol hem

Bu Mecnûnun Nevfel ile derd-i dil edâsıdur ve Şerh ü tafsîl-i mâcerâsıdur

1475Mecnûn dedi ey yegâne-i ahd
Tedbîrüme çohlar etdiler cehd

1476Çoh ehl-i azâyim etdi tedbîr
Olmadı perî bu dîve teshîr

1477Toprağlara tökildi çoh zer
Olmadı bu kimyâ müyesser

1478Sende bilürem ki lutf çohdur
Ne sûd çü mende baht yohdur

1479Sürme bilürem ki arturur nûr
Ne fâide göz eğer ola kûr

1480İkbâlüme yohdur i‘timâdum
Müşkil görinür menüm murâdum

1481Ah er kılasen bu şuğle ikdâm
Râyunca iş olmaya ser-encâm

1482Hem dûstum olmaya mana yâr
Hem düşmen ola ne dûst kim var

1483Bahtum bilürem menüm yamandur
Sûd istedüğün mana ziyandur

1484Bahtum sıfatında bir gazel var
Dâim kılurem men anı tekrâr

Bu gazel Mecnûn dilindendür

1485Vefâ her kimseden kim istedüm andan cefâ gördüm
Kimi kim bî-vefâ dünyâda gördüm bî-vefâ gördüm

1486Kime kim derdümi izhâr kıldum isteyüp dermân
Özümden min beter derd ü belâya mübtelâ gördüm

1487Mükedder hâtırumdan kılmadı bir kimse def‘-i gam
Safâdan dem uran hem-demleri ehl-i riyâ gördüm

1488Eğer su dâmenin dutdum revân dönderdi yüz menden
Ve ger gözgüden umdum sıdk aks-i müddeâ gördüm

1489Ayak basdum reh-i ümmîde ser-gerdânlığ elverdi
Emel ser-riştesin dutdum elümde ejdehâ gördüm

1490Mana gösterdi gerdun tîre bahtum gözgüsin yüz kez
Men-i bed-baht ana her gâh kim bahdum kara gördüm

1491Fuzûlî ayb kılma yüz çevirsem ehl-i âlemden
Neden kim her kime yüz dutdum andan yüz belâ gördüm

Bu Nevfelün Mecnûna ümmîd-vârlığ verdüğidür ve Hüsn-i musâhabetiyle rızâsın ele getürdüğidür

1492Nevfel dedi ey edîb-i kâmil
Feyz-i nazarumdan olma gâfil

1493Li’llâhi’l-hamd gayretüm var
Gayret kadarınca kudretüm var

1494Sen cehd eyle ki yâr ola ehl
Çün yâr ola ehl kârdur sehl

1495Mecnûn hem ümîd ile olup şâd
Terk etdi tarîk-i tab‘-ı mu‘tâd

1496Hem sildi gubâr-ı fark u gîsû
Hem eyledi kat‘-ı nâhun ü mû

1497Hem cismine verdi zîb-i câme
Hem başına zîver-i imâme

1498Bezm-i tarabı makâm dutdı
Meyl–i tarab etdi câm dutdı

1499Nevfel hem olup mülâzim-i ahd
İmdâdına kıldı cân ile cehd

1500Aldı ele müşg-bâr hâme
Leylî haşemine yazdı nâme

İçindekiler
  1. Dîbâce: Giriş Rubaileri
  2. 1. Bölüm: Hamd ve Münâcât
  3. 2. Bölüm: Tevhid ve Na’t
  4. 3. Bölüm: Mi’rac ve Peygamber Kasidesi
  5. 4. Bölüm: Padişaha Övgü ve Kitabın Yazılış Sebebi
  6. 5. Bölüm: Bey’e Övgü ve Kays’ın Doğumu
  7. 6. Bölüm: Mektep Günleri: Kays ile Leylâ
  8. 7. Bölüm: Annenin Azarı, Leylâ’nın Eve Kapanması
  9. 8. Bölüm: Ayrılık Gazelleri
  10. 9. Bölüm: Mecnûn’un Deliliği
  11. 10. Bölüm: Babanın Arayışı ve Annenin Öğüdü
  12. 11. Bölüm: Kız İsteme ve Kâbe Yolculuğu
  13. 12. Bölüm: Çöl Dostları: Dağ, Ceylan ve Güvercin
  14. 13. Bölüm: Leylâ’nın Geceleri: Mum, Pervane ve Ay
  15. 14. Bölüm: Seher Yeli, Gül Bahçesi ve Bulut
  16. 15. Bölüm: İbn Selâm ve Nevfel
  17. 16. Bölüm: Nevfel’in Savaşları
  18. 17. Bölüm: Zincirli Mecnûn
  19. 18. Bölüm: İbn Selâm’ın Umudu
  20. 19. Bölüm: Zeyd’in Haberi ve Mecnûn’un Sitemi
  21. 20. Bölüm: Mektuplaşma: İki Murabba
  22. 21. Bölüm: Babanın Son Öğüdü
  23. 22. Bölüm: Vedâ ve Babanın Ölümü
  24. 23. Bölüm: Mecnûn’un Olgunluğu ve Duası
  25. 24. Bölüm: Münâcât ve Leylâ’nın Gazeli
  26. 25. Bölüm: İbn Selâm’ın Ölümü
  27. 26. Bölüm: Leylâ ve Devesi
  28. 27. Bölüm: Kavuşma ve İstiğnâ
  29. 28. Bölüm: Leylâ’nın Takdiri
  30. 29. Bölüm: Leylâ’nın Ölümü
  31. 30. Bölüm: Mecnûn’un Ölümü
  32. 31. Bölüm: Hâtime: Âşıkların Kabri
Paylaş