İçeriğe geç
13 Ekim 2026, Salı Günün dizesi: “Yâ Rab bela-yı aşk ile kıl âşîna beni”

Leylâ vü Mecnûn · Fuzûlî

Leylâ vü Mecnûn — 17. Bölüm: Zincirli Mecnûn

18 / 32 5 dk okuma

Bu bölümde · Beyit 1601–1700

Mecnûn kendini zincire vurdurur ve bu bahaneyle Leylâ’nın obasına gider. Zincire derdini anlatır, Leylâ’nın karşısına çıkıp gizli sırrını açar ve körlük bahanesiyle sevgilisinin yüzünü görür. Leylâ’nın ve Mecnûn’un gazelleri bu bölümdedir.

1601Efgân edüp etdi hırkasın çâk
Sahrâlara düşdi zâr ü gam-nâk

Bu Mecnûnun zencîre özin bend etdüğidür ve Behâne ile Leylî tarafına getdüğidür

1602Bir gün seher ol mücâvir-i deşt
Eylerdi gürüh-ı vâhş ile geşt

1603Bir pîr-i hazîn görindi nâgâh
Zencirlü bir esîri hem-râh

1604Mecnûnun esîre yandı cânı
Ol pîr-i hazîne sordı anı

1605Kim bu ne esîrdür beyân et
Cürmin men-i mücrime ıyân et

1606Sırr-ı dilin etdi pîr rûşen
Kim dûstdürür değül bu düşmen

1607Men haste-i beste-i iyâlem
Fakr ile iğen şikeste-hâlem

1608Bu hem men-i zârdan beterdür
Âvâre vü hâr ü derbederdür

1609Bir rûzî içün olup füsûn-sâz
Her dem kıluruz füsûnlar âğâz

1610Tâ hâsıl ola maâş-ı etfâl
Bir şu‘bededür bu gördüğün hâl

Reklam

1611Bu kanlulığa kılupdur ikrâr
Men iylemişem munı giriftâr

1612Sâhib-diyetem men ü bu hûnî
Gör vech-i maâş içün füsûnı

1613Tâ kim gezüp eyleye gedâlığ
Bendeni kıla girih-küşâlığ

1614Her ne kazanur gezende ev ev
Taksîm ederüz arada cev cev

1615Kısmetde hem etmişüz karârı
Men yarıyem ü bu şahs yarı

1616Mecnûn dedi sehv edüpsen ey pîr
Dîvânelere gerek bu zencîr

1617Gel hâcetümi menüm revâ kıl
Bend eyle meni munı rehâ kıl

1618Sâyen tek olup senünle hem-seyr
Men ehl-i keremden isteyem hayr

1619Her ne yığılursa bîş ü ya kem
Varın sana eyleyem müsellem

1620Kasdum bu iki eyleyem men-i zâr
Evden eve seyr müşterî-vâr

1621Şâyed ki bir evde ola mümkin
Ol zühreye olmağum mukârin

1622Pîr oldı ümîd-i nef‘ ile şâd
Evvelki esîrin etdi âzâd

1623Zencîre girüp remîde Mecnûn
Erbâb-ı cünûna düzdi kânûn

Bu Mecnûnun zencîre şerh-i gamıdur ve Beyân-ı silsile-i elemidür

1624Ol silsileye olup hem-âvâz
Ağlardı ki ey menümle hem-râz

1625Sen genc-i belâya ejdehâsen
Ser-rişte-i mihnet ü belâsen

1626Şerh-i gama var min dehânun
Deprendükçe çıkar figânun

1627Başdan ayağa delük delük ten
Gönlündeki râzun etdi rûşen

1628Ey muntazır-ı nezâre-i yâr
Nezzâre-i yâra min gözün var

1629Gezmek hevesiyle hâne hâne
Ol pîr ile oldılar revâne

1630Tevfîk olup anlarunla hem-râh
Leylî haşemi gezerdi bir bir

1631Mecnûn reseni elinde ol pîr
Ev ev haşemi gezerdi bir bir

1632Leylî evine erişdi nevbet
Ol hasteye gâlip oldı hayret

1633Ser-geşte-i âlem oldı pâ-best
Meyhâne öninde düşdi ser-mest

1634Çün çekdi bir ihtiyârsuz âh
Leylî ev içinde oldı âgâh

1635Bir âh ile kıldı haymesin çâk
Mazlûmına açdı çeşm-i nem-nâk

1636Gördi ki görinmez olmuş ol zâr
Olmış gam ile zaîf ü bîmâr

1637Kaşı kimi kâmeti bükilmiş
Yaşı kimi peykeri tökilmiş

1638Cismi gam içinde cân şebîhi
Derk-i nazarı gam-ı bedîhî

1639Dîdâr ile ol şeh-i letâfet
Mihmânına eyledi ziyâfet

1640Râz-ı dil-i zârın etdi ifşâ
Bu şi‘ri bedîhî kıldı inşâ

Bu gazel Leylî dilindendür

1641Yâr rahm etdi meğer nâle vü efgânumuza
Ki kadem basdı bugün külbe-i ahzânumuza

1642Eşk bârânı meğer kıldı meded kim nâgeh
Bitdi bu şâh-ı gül-i tâze gülistânumuza

1643Bize âh ateşinün yanduğı andan bilinür
Ki çerâğ eyledi rûşen şeb-i hicrânumuza

1644Bu visâle yuhu ahvâli demek mümkin idi
Eğer olsaydı yuhu dîde-i giryânumuza

1645Bir hayâl ola meğer gördüğümüz yohsa nigâr
Mutlakâ hâtıra gelmez ki gele yanumuza

1646Yâr mihmânumuz oldı gelün ey cân ü gönül
Kılalum sarf nemüz var ise mihmânumuza

1647Dilberün câna imiş kasdı Fuzûlî gel ki
Cân verüp dilbere minnet koyalum cânumuza

Bu Mecnûnun Leylîye mukâbil olup Ahvâlin beyân etdüğidür ve Fursatla râz-ı pinhânın ıyân etdüğidür

1648Mecnûn ki ana nezâre kıldı
Râz-ı dilin âşikâre kıldı

1649Çekdi feleğe figân ü âhı
Sultânınun oldı dâd-hâhı

1650K’ey kadri bülend pâdişahum
Bildür mana kim nedür günâhum

1651Fermâna muhâlefet mi kıldum
A‘dâya muvâfakat mi kıldum

1652Bed-hâhlarun mıdur bu tedbîr
Gammâzlarun mıdur bu tezvîr

1653Men mu‘tekidem bu âsitâna
Yâ Rab n’ola reddüme behâne

1654Kimdendür ola mana bu hîle
Kim oldı ola muna vesîle

1655Tâ hâk-i deründen olmışem dûr
Âşüfte vü haste-hâl ü rencûr

1656Gâhî çekerem şikence-i gam
Gâhî olurem belâya hem-dem

Reklam

1657Tenhâ geçer oldı rûzgârum
Sahrâda ne mûnis ü ne yârum

1658Sen hod güzelüm gamum yemezsen
Ol şîfte handadur demezsen

1659Menden bu tegâfülün acebdür
Gûyâ ki nişâne-i gazabdur

1660Men beyle niçün zebûn ü hârem
Ha geldüm eğer günâhkârem

1661Çökdüm yere gerdenümde zencîr
Bismillâh eğer olursa ta‘zîr

1662Fermân senden kabûl menden
Olma güzelüm melûl menden

1663Zülf ü müje hançer ü resen bes
Hükmüni yürüt hem as hem kes

1664Gel arada bir gubâr koyma
Öldür meni şerm-sâr koyma

1665Ta‘zîrüme eylesen teallül
Lâzım meni öldürür tegâfül

1666Ey lâle-izâr ü anberîn-mû
Gencîne-cemâl ü mâr-gîsû

1667Tâ zülfüne olmışem giriftâr
Zencîr-i cünûna rağbetüm var

1668Gam silsilesine pây-bendem
Dîvâneler içre ser-bülendem

1669Sevdâda dönüp ziyâna sûdum
Peyveste bu şi‘rdür sürûdum

Bu gazel Mecnûn dilindendür

1670Küfr-i zülfün salalı rahneler imânumuza
Kâfir ağlar bizüm ahvâl-i perîşânumuza

1671Seni görmek müteazzir görinür beyle ki eşk
Sana bahdukda dolar dîde-i giryânumuza

1672Cevri çoh eyleme kim olmaya nâgeh dükene
Az edüp cevr ü cefâlar kılasen cânumuza

1673Eksük olmaz gamumuz munca ki bizden gam alup
Her gelen gamlu geder şâd gelüp yanumuza

1674Var her halka-i zencîrümüzün bir ağzı
Muttasıl vermeğe ifşâ gam-ı pinhânumuza

1675Gam-ı eyyâm Fuzûlî bize bî-dâd etdi
Gelmişüz acz ile dâd etmeğe sultânumuza

Tamâmî-i sühan

1676Bir lahza kılup bu resme feryâd
Sultânına zulm-i aşkdan dâd

1677Zencîrini etdi pâre pâre
Dutdı yine halkdan kenâre

1678Endâmı şikeste çeşmi nemnâk
Rüsvâ vü harâb ü mest ü bî-bâk

1679Ardınca koşun koşun uşağlar
Ahvâline kim güler kim ağlar

Bu Mecnûnun kûrlığ behânesiyle dildârı Cemâlin gördüğidür ve Dîde-i ümmîdin tûtiyâ-yı maksûda yetürdüğidür

1680Bir gün dahi ol behâne-perdâz
Bir özge behâne kıldı âğâz

1681Bağladı iki gözin ki kûrem
Ahvâl-i cihâna bî-şuûrem

1682Arz eyledi za‘f ü bî-nevâlığ
Ev ev gezüp eyledi gedâlığ

1683Takrîb ile azm-i yâr kıldı
Leylî evine güzâr kıldı

1684Ol dûsta zâhir eyleyüp râz
Yâ dûst deyüp yetürdi âvâz

1685Leylî ki eşitdi ol sadânı
Bildi eşiğindeki gedânı

1686Evden çıhup etdi arz-ı dîdâr
Kıldı sadaka zekât-ı ruhsâr

1687Pinhân bahuben ol âftâba
Mecnûn yine geldi bu hitâba

1688K’ey hâl-i siyâhı göz sevâdı
Cân ârzûsı gönül murâdı

1689Ger bağlu ise gözüm revâdur
Ser-çeşme-i lücce-i belâdur

1690Bend eylemesem önin demâdem
Seylâba geder tamâm-ı âlem

1691Göz kimi seni eyleyüp nezâre
Rüsvâ kılur ehl-i rûzgâra

1692Tahkîk edübem ki düşmenündür
Men kıydım ana rızâ senündür

1693Dergâhuna bağladum getürdüm
Baş üzre ayağuna yetürdüm

1694Ey gamze vü la‘li şehd ü şemşîr
Hâhî afv eyle hâh ta‘zîr

1695Dergâhuna geldüğümde ey hûr
Sermâyem idi gözümdeki nûr

1696Öğretdi gamun mana ticâret
Yüz şükr ki kılmadum hasâret

1697Göz nûrını hâk-i pâya verdüm
Az cinsümi çoh behâya verdüm

1698Şâhum nazar et men-i gedâya
Bîgâneliğ etme âşinâya

1699Cân bâğına gam nihâli tikdün
Ten mülkine derd tohmı ekdün

1700Ol tohm ü nihâle nef‘-i hâsıl
Oldı nem-i eşk ü sûziş-i dil

İçindekiler
  1. Dîbâce: Giriş Rubaileri
  2. 1. Bölüm: Hamd ve Münâcât
  3. 2. Bölüm: Tevhid ve Na’t
  4. 3. Bölüm: Mi’rac ve Peygamber Kasidesi
  5. 4. Bölüm: Padişaha Övgü ve Kitabın Yazılış Sebebi
  6. 5. Bölüm: Bey’e Övgü ve Kays’ın Doğumu
  7. 6. Bölüm: Mektep Günleri: Kays ile Leylâ
  8. 7. Bölüm: Annenin Azarı, Leylâ’nın Eve Kapanması
  9. 8. Bölüm: Ayrılık Gazelleri
  10. 9. Bölüm: Mecnûn’un Deliliği
  11. 10. Bölüm: Babanın Arayışı ve Annenin Öğüdü
  12. 11. Bölüm: Kız İsteme ve Kâbe Yolculuğu
  13. 12. Bölüm: Çöl Dostları: Dağ, Ceylan ve Güvercin
  14. 13. Bölüm: Leylâ’nın Geceleri: Mum, Pervane ve Ay
  15. 14. Bölüm: Seher Yeli, Gül Bahçesi ve Bulut
  16. 15. Bölüm: İbn Selâm ve Nevfel
  17. 16. Bölüm: Nevfel’in Savaşları
  18. 17. Bölüm: Zincirli Mecnûn
  19. 18. Bölüm: İbn Selâm’ın Umudu
  20. 19. Bölüm: Zeyd’in Haberi ve Mecnûn’un Sitemi
  21. 20. Bölüm: Mektuplaşma: İki Murabba
  22. 21. Bölüm: Babanın Son Öğüdü
  23. 22. Bölüm: Vedâ ve Babanın Ölümü
  24. 23. Bölüm: Mecnûn’un Olgunluğu ve Duası
  25. 24. Bölüm: Münâcât ve Leylâ’nın Gazeli
  26. 25. Bölüm: İbn Selâm’ın Ölümü
  27. 26. Bölüm: Leylâ ve Devesi
  28. 27. Bölüm: Kavuşma ve İstiğnâ
  29. 28. Bölüm: Leylâ’nın Takdiri
  30. 29. Bölüm: Leylâ’nın Ölümü
  31. 30. Bölüm: Mecnûn’un Ölümü
  32. 31. Bölüm: Hâtime: Âşıkların Kabri
Paylaş